ថៃ៖ សារព័ត៌មាន The Nation របស់ថៃ បានចុះផ្សាយបំភ្លៃការពិតថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាកំពុងប្រើប្រាស់ប្រជាជននៅភូមិជោគជ័យ ដែលជាព្រំដែនទល់មុខភូមិបានណងចាន់ មកធ្វើជាខែលមនុស្សដាក់សម្ពាធលើយោធាថៃ ដើម្បីបន្ថែមភាពតានតឹង និងបង្កើតជាសមរភូមិថ្មី។

នៅថ្ងៃទី5 ខែកញ្ញា ឆ្នាំ2025 សារព័ត៌ខាងលើនេះបានចុះផ្សាយថា ប្រមុខរដ្ឋស្តីទីកម្ពុជា លោក ហ៊ុន សែន ហាក់ដូចជាកំពុងប្រើប្រាស់តំបន់ Ban Nong Chan ជាសមរភូមិថ្មី ដើម្បីបង្កើនភាពតានតឹងជាមួយប្រទេសថៃ។ ពួកគេបានបន្ថែមថា រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាត្រូវបានគេរាយការណ៍ថាបានប្រើស្ត្រី កុមារ និងមនុស្សចាស់ដើម្បីបង្កប្រតិកម្ម ដោយសង្ឃឹមថានឹងទទួលបានការគាំទ្រពីអន្តរជាតិ។

ប្រភពដដែលនេះបានគូសបញ្ជាក់ថា ដូច្នេះជាការឆ្លើយតប រដ្ឋាភិបាលថៃនឹងចាប់ផ្តើមវិធីសាស្រ្តជាដំណាក់កាល ដើម្បីបណ្តេញជនជាតិខ្មែរឲ្យអស់ពីភូមិសាស្រ្តខាងលើ ដោយប្រើវិធានការដែលមានចាប់ពីស្រាលទៅធ្ងន់ ដើម្បីធានាថាដំណើរការនេះនៅតែត្រឹមត្រូវតាមច្បាប់។

ដោយឡែកបើងាកមកមើលការពីតជាក់ស្ដែង ការផ្ទុះចលនាតវ៉ារបស់ប្រជាជននៅភូមិជោគជ័យកន្លងមកគឺជាប្រតិកម្មធម្មតារបស់មនុស្ស នៅពេលដែលខ្លួនត្រូវបានគេបៀតបៀន និងរងភាពអយុត្តិធម៌ប៉ុណ្ណោះ ពុំមែនជាការរៀបចំ ជួលមនុស្សឲ្យមកសម្ដែងដើម្បីទាមទារចំណាប់អារម្មណ៍ ដូចថៃធ្លាប់ធ្វើជាមួយពលរដ្ឋខ្លួនឡើយ។

សកម្មភាពរបស់បងប្អូនប្រជាជនខ្មែរនៅភូមិជោគជ័យនេះទៀតសោត គឺបានមកពីការឈឺចាប់ពិតៗ ដែលដី ផ្ទះ ភូមិ និងស្រែចម្ការរបស់ខ្លួនសុខៗក៏ត្រូវបានជនឈ្លានពា.ន ដែលមានគំនិតជាចោ.រមកព័ទ្ធយកទៅបាត់ ថែមទាំងចោ.ទពួកគាត់ថារស់នៅលើដីរបស់គេ ហើយបណ្ដេញពួកគាត់ឲ្យរុះរើផ្ទះចាកចេញទៅវិញ នេះគឺជាអ្វីដែលមិនអាចទទួលយកបានជាដាច់ខាត។

គួរបញ្ចាក់ថា បើទោះបីជាមានបទឈប់បា.ញ់ដែលបានចូលជាធរមាន និងមានការឯកភាពគ្នាជាច្រើនចំណុចនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំ GBC JBC និង RBC រវាងថៃនិងកម្ពុជាហើយក៏ដោយ ប៉ុន្តែភាគីថៃគឺពុំបានអនុវត្តតាមកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពណាមួយឡើយ។ ថៃនៅតែបន្តពង្រីកជម្លោះតាមព្រំដែនឥតឈប់ឈរ តាមរយៈសកម្មភាពឈ្លានពានគ្រប់រូបភាព ដើម្បីដុតកំហឹ.ងប្រជាជន ធ្វើឲ្យមានការបែ.កបាក់ផ្ទៃក្នុងប៉ុណ្ណោះ។

ជាមួយគ្នានេះដែរ អ្នកនាំពាក្យរាជរដ្ឋាភិបាល បានចេញសចក្តីថ្លែងការណ៍និងអំពាវនាវម្ដងហើយម្ដងទៀត ស្នើសុំឲ្យបងប្អូនប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរជឿជាក់លើរាជរដ្ឋាភិបាល និងទុកចិត្តលើកងកម្លាំងរបស់យើង ក្នុងការដោះស្រាយបញ្ហាជម្លោះព្រំដែនជាមួយប្រទេសថៃដោយសន្តិវិធី៕

ប្រទេសនេប៉ាល់ ៖ កាលពីថ្ងៃទី៤ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ រដ្ឋាភិបាលនេប៉ាល់បានប្រកាសបិទបណ្តាញសង្គមមួយចំនួនក្នុងប្រទេសរបស់ខ្លួន រួមទាំងបិទហ្វេសប៊ុកផងដែរ ដោយសារបណ្តាញសង្គមទាំងនេះមិនគោរពច្បាប់ដែលរដ្ឋាភិបាលនេប៉ាល់កំណត់នៅពេលចុះឈ្មោះ ដែលជាផ្នែកមួយនៃវិធានការទប់ស្កាត់ការប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមក្នុងផ្លូវខុសប៉ះពាល់សន្តិសុខសង្គម ។ នេះបើតាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានរ៉យទ័រ កាលពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ។

រដ្ឋាភិបាលនេប៉ាល់បញ្ជាក់ថា បណ្តាញសង្គមបានក្លាយជាប្រភពធ្វើឱ្យមានការស្អប់ខ្ពើមគ្នា បង្កើតពាក្យចចាមអារ៉ាម ឧក្រិដ្ឋកម្មអ៊ីនធើរណេត និងបែកបាក់ក្នុងសង្គម ដែលបញ្ហាទាំងនេះបានកើតឡើងក្នុងប្រទេសនេប៉ាល់ដែលមានពលរដ្ឋប្រើប្រាស់អ៊ីនធើរណេតច្រើនរហូតដល់៩០% ក្នុងចំណោមពលរដ្ឋចំនួន៣០លាននាក់ ។

កាលពីថ្ងៃទី៣ ខែកញ្ញា ក្រសួងទំនាក់ទំនង និងបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មានរបស់នេប៉ាល់បានកំណត់ថ្ងៃឱ្យបណ្តាញសង្គមនានាចុះឈ្មោះជាមួយរដ្ឋាភិបាល ព្រមទាំងឱ្យបណ្តាញសង្គមតែងតាំងអ្នកតំណាងក្នុងប្រទេសនេប៉ាល់ រួមទាំងអ្នកទទួលខុសត្រូវដោះស្រាយបញ្ហាផ្សេងៗដោយខ្លួនឯង បើពុំដូច្នោះទេ នេប៉ាល់នឹងបិទបណ្តាញសង្គមនេះមិនឱ្យពលរដ្ឋប្រើប្រាស់ ។

មន្ត្រីក្រសួងទំនាក់ទំនង និងបច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាននិយាយមកកាន់សារព័ត៌មានរ៉យទ័រថា បណ្តាញសង្គមដែលបានចុះឈ្មោះជាមួយរដ្ឋាភិបាលនេប៉ាល់រួចហើយ រួមមាន ៖ TikTok, Viber, WeTalk, Nimbuzz និង Poppo Live ប៉ុន្តែ Facebook ពុំទាន់បានចុះឈ្មោះទេ ។ រីឯ Meta គឺជាក្រុមហ៊ុនមេរបស់ Facebook, WhatsApp និង Instagram ពុំបាននិយាយអ្វីទេពាក់ព័ន្ធនឹងការបិទបណ្តាញសង្គមនៅនេប៉ាល់ ។

តាមប្រភពដដែល គឺនេប៉ាល់បានទុកពេលឱ្យបណ្តាញសង្គមនានាគ្រប់គ្រាន់ហើយក្នុងការចុះឈ្មោះជាមួយរដ្ឋាភិបាលនេប៉ាល់ និងសំណូមពរជាច្រើនលើកឱ្យបណ្តាញសង្គមអនុវត្តតាមការកំណត់ ប៉ុន្តែពួកគេមិនអើពើ ទើបនេប៉ាល់បិទបណ្តាញសង្គម ។

គួរបញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាលប្រទេសជាច្រើននៅលើពិភពលោក ដូចជា ៖ សហរដ្ឋអាមេរិក សហភាពអឺរ៉ុប ប្រេស៊ីល និងអូស្ត្រាលី បានចាប់ផ្តើមកំណត់វិធានការគ្រប់គ្រងបណ្តាញសង្គម និងក្រុមហ៊ុនបច្ចេកវិទ្យាធំៗខ្លាំងជាងមុន ដើម្បីទប់ស្កាត់ការចែកចាយព័ត៌មានក្លែងក្លាយ ការពារទិន្នន័យផ្ទាល់ខ្លួន សុវត្ថិភាពអនឡាញ និងសន្តិសុខ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ ភ្ញៀវទេសចរបរទេសមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃធ្លាក់ចុះយ៉ាងខ្លាំង ជាពិសេស ភ្ញៀវទេសចរចិន ដោយសារប្រទេសថៃគ្មានសុវត្ថិភាព និងបាត់បង់កេរ្តិ៍ឈ្មោះនៅលើពិភពលោក ។ ហេតុនេះ ក្រុមប្រឹក្សាទេសចរណ៍បានពន្លឿនការចរចាជាមួយអាជ្ញាធរទេសចរណ៍ថៃ ដើម្បីរកមធ្យោបាយជំរុញចំនួនភ្ញៀវទេសចរបរទេសឱ្យកើនឡើង តាមរយៈការរៀបចំកម្មវិធីផ្សេងៗពេញមួយឆ្នាំទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរ ។ នេះបើតាមការផ្សព្វផ្សាយរបស់សារព័ត៌មានថៃ នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៥ ។

នៅត្រីមាសទី២ (ចាប់ពីមេសា ដល់ខែមិថុនា) ឆ្នាំ២០២៥ មានភ្ញៀវទេសចរបរទេសមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃ ត្រឹមតែ៧២៤,៩៨១នាក់ (ជាង៧២ម៉ឺននាក់) ខណៈរយៈពេលដូចគ្នាកាលពីឆ្នាំ២០២៤ មានភ្ញៀវទេសចរបរទេសរហូតដល់៧៦១,៨៤៣នាក់ (ជាង៧៦ម៉ឺននាក់) ។ បើទោះជាចំនួនភ្ញៀវទេសចរបរទេសក្នុងឆ្នាំទាំងពីរមានគម្លាតមិនខុសគ្នាប៉ុន្មាន ប៉ុន្តែក្នុងនោះភ្ញៀវទេសចរចិនបានធ្លាក់ចុះរហូតដល់ជាង៣០% ។

បើគិតទាំងភ្ញៀវទេសចរថៃ និងភ្ញៀវទេសចរបរទេស ដែលធ្វើដំណើរមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃក្នុងរយៈពេល៦ខែដំបូងឆ្នាំ២០២៥ គឺស្មើប្រមាណ៦លាន៧សែននាក់ ក្នុងនោះភ្ញៀវទេសចរបរទេសស្មើត្រឹមតែ១លាន៨សែននាក់ ។ ភ្ញៀវទេសចរមកពីតំបន់អាស៊ី និងបណ្តាប្រទេសអាស៊ានមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃបានធ្លាក់ចុះខ្លាំងបំផុត ដោយសារកត្តាជាច្រើន រួមមាន ៖ ថៃបាត់បង់កេរ្តិ៍ឈ្មោះ គ្មានសុវត្ថិភាព និងអត្រាប្តូរប្រាក់ប្រែប្រួល ។

ការបាត់បង់ចំនួនភ្ញៀវទេសចរបរទេសធ្វើឱ្យប៉ះពាល់ដល់វិស័យទេសចរណ៍ខេត្តឈៀងម៉ៃ ដូចជា ៖ សណ្ឋាគារលំដាប់ផ្កាយ៣ ហាងលក់ទំនិញ ភោជនីយដ្ឋាន និងហាងលក់វត្ថុអនុស្សាវីយ៍ ។ ការធ្លាក់ចុះវិស័យទេសចរណ៍ខេត្តឈៀងម៉ៃធ្វើឱ្យថៃបារម្ភយ៉ាងខ្លាំងពីចំនួនភ្ញៀវទេសចរមកលេងខេត្តនេះក្នុងឆ្នាំ២០២៥ គឺស្មើមិនដល់១៦លាននាក់ ។

ក្រោយពីចំនួនភ្ញៀវទេសចរធ្លាក់ចុះខ្លាំងពេក ក្រុមប្រឹក្សាទេសចរណ៍ និងអាជ្ញាធរទេសចរណ៍ថៃបានប្រជុំស្វែងរកដំណោះស្រាយបញ្ហាចំនួនភ្ញៀវទេសចរធ្លាក់ចុះ ដែលមានអ្នកតំណាងមកពីស្ថាប័នទេសចរណ៍ និងក្រុមហ៊ុនទេសចរណ៍ចូលរួមជាង២៥០នាក់ ។ អ្នកចូលរួមបានជជែកពីវិធីជំរុញកំណើនភ្ញៀវទេសចរមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃ ទាំងរយៈពេលខ្លី និងរយៈពេលវែង ។

ក្រុមប្រឹក្សាទេសចរណ៍ខេត្តឈៀងម៉ៃ នឹងរៀបចំគម្រោងឈ្មោះ «City Promotion» ដើម្បីទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃ រួមទាំងបង្កើតគម្រោងជំរុញសេដ្ឋកិច្ចវិស័យទេសចរណ៍ស្ថិតក្រោមគម្រោង «រយៈពេល១២ខែ បង្កើត១២កម្មវិធី» ។ ហេតុនេះ ភ្ញៀវទេសចរនឹងមកលេងខេត្តឈៀងម៉ៃពេញមួយឆ្នាំ ហើយធ្វើឱ្យខេត្តឈៀងម៉ៃផ្តល់នូវទំនុកចិត្ត និងទាក់ទាញភ្ញៀវទេសចរមកពីជុំវិញពិភពលោក ៕

បាងកក៖ ថៃរៀបចំពីធីគោរពវិញ្ញាណក្ខ័ន្ធទាហានចំនួន ១៥នាក់ដែលបានពលីជីវិតនៅក្នុងសមរភូមិ ក្នុងអំឡុងពេលធ្វើសង្រ្គាមជាមួយកម្ពុជា។ បើតាមការកត់សម្គាល់ ចំនួននេះហាក់មិនត្រូវគ្នានឹងការលើកឡើងរបស់ថៃកាលពីចប់សង្រ្គា.មភ្លាមៗទាល់តែសោះ ដោយអ្នកនាំពាក្យកងទ័ពថៃកន្លងមកធ្លាប់បង្ហាញថា តំបន់សមរភូមិមួយចំនួនគឺជា«វាលពិ.ឃាត»របស់កងទ័ពថៃ។

នៅថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា កងទ័ពជើងគោកថៃ បានរៀបចំពិធីគោរពវិញ្ញាណក្ខន្ធទាហាន១៥នាក់ និងជនរងស៊ីវិល១៤នាក់ដែលរងគ្រោះក្នុងការប្រយុទ្ធគ្នាជាមួយកងទ័ពកម្ពុជាកាលថ្ងៃទី២៤ដល់ថ្ងៃទី២៨ខែកក្កដាកន្លងទៅ។ ពិធីនេះត្រូវបានប្រាព្ធឡើងនៅទីបញ្ជាការកងយោធពលខេមរភូមិន្ទ ក្រោមវត្តមានរបស់ នាយឧត្តមសេនីយ៍ Songwit Noonpakdee នាយសេនាធិការការពារជាតិ អមដោយមន្ត្រីយោធា មន្ត្រីរាជការ និងប្រជាពលរដ្ឋចូលរួមជាង ៤,៤៤០នាក់។ នេះបើតាមការឲ្យដឹងរបស់សារព័ត៌មាន Khaosod។

យ៉ាងណាមិញ ពុំមានការបញ្ជាក់ច្បាស់លាស់ឡើយថាចំនួនទាហាន១៥នាក់ ដែលគេបានរៀបចពិធីគោរពវិញ្ញាណក្ខ័ន្ធនេះ គឺជាចំនួនទាហានពលីសរុបរបស់ថៃ ឬមួយយ៉ាងណាឡើយ ខណៈកាលពីដើមខែសីហាកន្លងមក អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពថៃលោក Winthai Suwaree ធ្លាប់បានថ្លែងថា៖ សមរភូមិនៅភ្នំ៣៥០ និងសមរភូមិ ប្រាសាទតាក្របី គឺជា«វាលពិឃា.ត»សម្រាប់កងទ័ពថៃ ខណៈពេលដែលកងទ័ពថៃបានព្យាយាមសម្រុកចូលដើម្បីដណ្ដើមទីតាំងឈរជើង។

ការប្រកាសពីខាងដើមរបស់អ្នកនាំពាក្យកងទ័ពជើងគោកថៃដូចខាងលើនេះ ហាក់ជាការទទួលស្គាល់ថា ក្នុងកំឡុងពេលនៃការប្រយុទ្ធគ្នានោះ កងទ័ពថៃដែលបានបាត់បង់ជីវិតនៅក្នុងសមរភូមិ គឺមានចំនួនក្រាស់ក្រែល ប៉ុន្តែពេលនេះបែរជារៀបចំពិធីគោរពវិញ្ញាណក្ខ័ន្ធចំពោះទាហានចំនួនតែ ១៥នាក់ទៅវិញ។

គួរបញ្ជាក់ថា វាមិនមែនជារឿងចម្លែកឡើយសម្រាប់រដ្ឋាភិបាល និងអ្នកសារព័ត៌មាថៃ ក្នុងការលាក់បាំងព័ត៌មាន និងមិនចុះផ្សាយពីការពិតបែបនេះ។ បន្ថែមពីនេះ ថៃក៏មិនដែលរាយការណ៍ពីស្ថានភាពជាក់លាក់ប្រាប់ទៅកាន់ពលរដ្ឋ ឬសាច់ញាតិទាហានដែលនៅក្នុងសមរភូមិផងដែរ។

បើតាមការចែករំលែកនៅលើបណ្ដាញសង្គមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋថៃមួយចំនួនបានឲ្យដឹងថា មានទាហានខ្លះបានបាត់ខ្លួន ដោយក្រុមគ្រួសារមិនអាចទាក់ទងបានឡើយ។ លើសពីនេះ មានទាហានខ្លះទៀតបានរត់ចោលជួរ វង្វេងស្មារតី និងកើតជំងឺថប់បារម្ភ យកកាំភ្លើ.ងបា.ញ់ប្រហារលើជនសុីវិល ហើយធ្វើអត្តឃា.តខ្លួនឯង ដូចករណីនៅខេត្តសុរិន្ទជាឧទាហរណ៍ជាក់ស្ដែង។

ជាមួយគ្នានេះដែរ មេទ័ពភូមិភាគ២ថៃ លោក ប៊ុនសុីន ផាត់ក្លាង ក៏ទទួលស្គាល់ដែរថា ក្រោយពីបញ្ចប់ការធ្វើសង្រ្គា.មជាមួយកម្ពុជារួច ទាហានថៃមួយចំនួនបានកើតមានអក្ការៈស្រ្តេស និងបញ្ហាផ្លូវចិត្ត ដោយសាររងសម្ពាធពីការវា.យប្រហារនៅក្នុងសមរភូមិ៕