ប្រទេសថៃ ៖ បើទោះជាប្រធានាធិបតីអាមេរិក លោក Donald Trump អំពាវនាវឱ្យរដ្ឋាភិបាលថៃគោរពកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពជាមួយកម្ពុជាដែលបានចុះហត្ថលេខារួមគ្នានៅម៉ាឡេស៊ី និងឈប់ធ្វើសង្គ្រា.មឈ្លានពា.ន ក៏រដ្ឋាភិបាលថៃនៅតែផ្អាកកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពដដែល ។ លើសពីនេះ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃថែមទាំងមានផែនការបណ្តេញពលរដ្ឋខ្មែរចេញពីភូមិជោគជ័យ ខណៈកងទ័ពថៃបន្តប្រឌិតរឿងចោទប្រកាន់កម្ពុជាបង្កប់មីនថ្មីដើម្បីទម្លាក់កំហុសមិនឈប់ឈរ និងត្រៀមធ្វើសង្គ្រា.មមិនញញើតអាមេរិក ។

«កិច្ចប្រជុំ GBC នាដើមឆ្នាំ២០២៦ ថៃនឹងស្នើឱ្យកម្ពុជាជម្លៀសពលរដ្ឋចេញពីភូមិណងចាន់ (ភូមិជោគជ័យរបស់កម្ពុជា) ឱ្យបានមុនពេលថៃរំលាយសភានៅថ្ងៃទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ ហើយកងទ័ពថៃក៏ត្រៀមធ្វើសង្គ្រា.មផងដែរ ខណៈលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin Charnvirakul នឹងទៅខេត្តសុរិន្ទនៅថ្ងៃទី៤ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ ដើម្បីត្រួតពិនិត្យស្ថានការណ៍» ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃ លោក Natthaphon Narkphanit ពេលផ្តល់សម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មាននៅថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូ ។

នៅថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ លោក Natthaphon បាននិយាយពីស្ថានការណ៍ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃថា បច្ចុប្បន្ន ថៃបអនុវត្តតាមផែនការរបស់ខ្លួន៣ចំណុច រួមមាន ៖ ១-ការដោះមីន ២-ការបោះបង្គោលព្រំដែនបណ្តោះអាសន្ននៅបរិវេណភូមិណងយ៉ាកែវ និងភូមិណងចាន់ (ភូមិព្រៃចាន់ និងភូមិជោគជ័យ) និង៣-ធ្វើរបងព្រំដែននៅខេត្តចន្ទបុរី និងត្រាត ។ ប្រសិនបើកម្ពុជាល្មើសអធិបតេយ្យ ភាគីថៃនឹងមិនព្រមជាដាច់ខាត ។

លោក Natthaphon បន្តថា ថៃបានដោះមីននៅភូមិណងយ៉ាកែវរួចហើយ រីឯការដោះមីននៅភូមិណងចាន់ នៅសល់តែបន្តិចប៉ុណ្ណោះ ។ ការបោះបង្គោលព្រំដែន គឺគ្រាន់តែបណ្តោះសន្ន មិនមែនជាការកំណត់ខ្សែបន្ទាត់ព្រំដែនអចិន្ត្រៃយ៍ទេ ត្រូវរង់ចាំឱ្យគណៈកម្មការ JBC កម្ពុជា-ថៃទទួលស្គាល់ បន្ទាប់មក ទើបប្រទេសទាំងពីរចូលរួមកិច្ចប្រជុំ GBC ពេលនោះ ថៃនឹងស្នើឱ្យកម្ពុជាជម្លៀសពលរដ្ឋចេញពីភូមិណងចាន់ (ភូមិជោគជ័យ) ឱ្យបានមុនពេលរំលាយសភាថ្ងៃទី៣១ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៦ ។ ទោះជារំលាយសភាក្តី ប៉ុន្តែរដ្ឋាភិបាលចាំផ្ទះអាចធ្វើការពាក់ព័ន្ធនឹងសន្តិសុខប្រទេសតាមធម្មតា ពេលនេះ អ្វីៗដំណើរការយ៉ាងរលូន គ្មានឧបសគ្គទេ និងរំពឹងថា កិច្ចប្រជុំ JBC និង GBC ធ្វើឡើងនាដើមឆ្នាំ២០២៦ ។

ចំណែកករណីមេបញ្ជាការកងទ័ពជើងគោកថៃរាយការណ៍ទៅលោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី Anutin ថា កងទ័ពថៃបានត្រៀមខ្លួនធ្វើសង្គ្រាមនៅតំបន់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃរួចរាល់ហើយ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិបញ្ជាក់ថា កងទ័ពថៃត្រូវតែត្រៀមខ្លួនគ្រប់ស្ថានការណ៍ ដោយផ្តោតលើគោលនយោបាយចម្បងឈានទៅរកសន្តិភាព ប៉ុន្តែប្រសិនបើមានការល្មើសអធិបតេយ្យ ឬល្មើសផលប្រយោជន៍ជាតិ ថៃនឹងប្រតិបត្តិការកងទ័ពភ្លាមៗដើម្បីផ្តល់ទំនុកចិត្តដល់ពលរដ្ឋ ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃបានចោទប្រកាន់ដោយគ្មានមូលដ្ឋានថា មានការញុះញង់នៅតំបន់ព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ បើទោះជាប្រទេសទាំងពីរបានប្រជុំជជែកគ្នារហូតមក ទើបធ្វើឱ្យថៃត្រូវប្រុងប្រយ័ត្ន និងត្រៀមខ្លួនជានិច្ច ។ ពេលនេះ គ្មានហេតុការណ៍ប៉ះទង្គិច ណាមួយកើតឡើងគួរឱ្យបារម្ភទេ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ភូមិជោគជ័យ គឺជាភូមិរបស់កម្ពុជាស្ថិតនៅឃុំអូរបីជាន់ ស្រុកអូរជ្រៅ ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ ដែលពលរដ្ឋខ្មែរបានរស់នៅ កាន់កាប់ និងប្រើប្រាស់អាស្រ័យផលជាយូរមកហើយ មុនការចូលជាធរមាន MOU ឆ្នាំ២០០០ ពលរដ្ឋភូមិជោគជ័យមិនបានរស់នៅលើទឹកដីថៃដូចការចោទប្រកាន់របស់ភាគីថៃនោះទេ ៕

ប្រទេសថៃ ៖ បន្ទាប់ពីមានការប៉ះទង្គិចដោយអាវុ.ធជាបន្តបន្ទាប់នៅមីយ៉ាន់ម៉ារវាងកងទ័ពរដ្ឋាភិបាល និងក្រុមប្រឆាំង ដែលស្ថិតនៅទល់មុខខេត្តតាក ប្រទេសថៃ បណ្តាលឱ្យពលរដ្ឋថៃ៤នាក់រងរបួស ខូចខាតផ្ទះសម្បែង និងមានគ្រាប់កាំភ្លើ.ងធំធុនធ្ងន់៥គ្រាប់ធ្លាក់ចូលទឹកដីថៃ ហើយកងទ័ពថៃក៏បា.ញ់ទៅមីយ៉ាន់ម៉ាវិញ ប៉ុន្តែមីយ៉ាន់ម៉ាមិនខ្វល់នឹងការបា.ញ់តបតរបស់កងទ័ពថៃ ព្រមទាំងមើលឃើញការប្រយុទ្ធគ្នានៅមីយ៉ាន់ម៉ាមិនថមថយ ថៃក៏សម្រេចចិត្តដកថយ និងបិទព្រំដែនជាបណ្តោះអាសន្នជាមួយមីយ៉ាន់ម៉ាដើម្បីការពារអាយុជីវិតពលរដ្ឋ ។ ទោះមានគ្រា.ប់កាំភ្លើ.ងធ្លាក់ចូលក្តី ថៃមិនថ្កោលទោសមីយ៉ាន់ម៉ាទេ បែរជាបារម្ភពីព្រំដែនជាប់កម្ពុជាទៅវិញ ។

នៅថ្ងៃទី៣ ខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៥ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃ លោក Natthaphon Narkphanit បានផ្តល់សម្ភាសន៍ជាមួយសារព័ត៌មានថា ថៃតាមដានស្ថានការណ៍ប៉ះទង្គិចដោយអាវុធនៅមីយ៉ាន់ម៉ាគ្រប់ពេលវេលា ប៉ុន្តែវាមិនគួរឱ្យបារម្ភដូចនៅព្រំដែនជាប់កម្ពុជាទេ ។ ថៃបានបិទព្រំដែនខេត្តតាកជាប់មីយ៉ាន់ម៉ាក្រោយពីមានការប្រយុទ្ធគ្នាជាបន្តបន្ទាប់ ទោះជាថៃមិនរងផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរ ប៉ុន្តែមិនមើលស្រាលស្ថានការណ៍ គឺត្រៀមខ្លួនជានិច្ច ។

នៅវិមានរដ្ឋាភិបាល រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិ លោក Natthaphon បាននិយាយពីការបិទព្រំដែនមីយ៉ាន់ម៉ា-ថៃ នៅស្រុកមេស៊ត ខេត្តតាក រយៈពេល៧ថ្ងៃ ក្រោយការប្រយុទ្ធគ្នារវាងកងទ័ពរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ា និងក្រុមប្រឆាំងថា ថៃការពារខ្លួនរហូតមក បច្ចុប្បន្ន ថៃមានបញ្ហាព្រំដែននៅខាងកើត (ជាប់កម្ពុជា) និងខាងលិច (ជាប់មីយ៉ាន់ម៉ា) ប៉ុន្តែសង្គមថៃចាប់អារម្មណ៍តែព្រំដែនខាងកើតច្រើនជាង ខណៈព្រំដែនខាងលិចមានបញ្ហារហូតមករវាងកងទ័ពរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ា និងក្រុមប្រឆាំង ។

ការប្រយុទ្ធគ្នានៅមីយ៉ាន់ម៉ាធ្វើឱ្យពលរដ្ឋថៃនៅព្រំដែនខាងលិចរងផលប៉ះពាល់ ហើយកងទ័ពថៃនៅព្រំដែនខាងលិចបានត្រៀមខ្លួនជានិច្ច បើមានគ្រាប់កាំភ្លើងធ្លាក់ចូលទឹកដីថៃពេលណា ថៃនឹងបាញ់ជូនដំណឹងវិញ ។ ដូចគ្នានេះ ប្រសិនបើមានការល្មើសអធិបតេយ្យនៅព្រំដែនខាងកើត (ជាប់កម្ពុជា) ថៃនឹងតបតភ្លាមៗដែរ ។

រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃបន្តថា ព្រំដែនខេត្តតាកជាប់មីយ៉ាន់ម៉ា មិនគួរឱ្យបារម្ភដូចនៅព្រំដែនជាប់កម្ពុជាទេ ពីព្រោះគ្មានការល្មើសអធិបតេយ្យ គ្រាន់តែកន្លងមក ការប្រយុទ្ធគ្នារវាងកងទ័ពរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ា និងក្រុមប្រឆាំង បណ្តាលឱ្យគ្រាប់កាំភ្លើងធ្លាក់ចូលទឹកដីថៃ ។ ថៃមិនដឹងថា តើគ្រាប់កាំភ្លើងដែលធ្លាក់នោះជារបស់ភាគីណា កងទ័ពថៃក៏បាញ់ជូនដំណឹងទៅមីយ៉ាន់ម៉ាវិញ និងត្រៀមខ្លួនជម្លៀសពលរដ្ឋ ។ មីយ៉ាន់ម៉ាគ្មានចេតនាបាញ់ចូលទឹកដីថៃទេ ពីព្រោះពួកគេប្រយុទ្ធគ្នាឯងនៅលើទឹកដីមីយ៉ាន់ម៉ា ។

ក្រសួងមហាផ្ទៃបានត្រៀមខ្លួនជានិច្ចក្នុងការជម្លៀសពលរដ្ឋថៃនៅព្រំដែនជាប់មីយ៉ាន់ម៉ាចេញពីតំបន់គ្រោះថ្នាក់ ខណៈអភិបាលខេត្តតាកឱ្យពលរដ្ឋហ្វឹកហាត់ការជម្លៀស បើការប្រយុទ្ធគ្នានៅមីយ៉ាន់ម៉ាធ្ងន់ធ្ងរ ។ កងទ័ពថៃបង្កើនការប្រុងប្រយ័ត្នទាំងព្រំដែនជាប់កម្ពុជា ទាំងព្រំដែនជាប់មីយ៉ាន់ម៉ា ហើយលោក Natthaphon នឹងទៅពិនិត្យស្ថានការណ៍ព្រំដែនជាប់មីយ៉ាន់ម៉ា នៅខេត្តតាក និងខេត្តមេហុងសន ។

គួរបញ្ជាក់ថា ទាំងរដ្ឋាភិបាលថៃ និងកងទ័ពថៃ ខ្លាចញញើតមិនហ៊ានថ្កោលទោសមីយ៉ាន់ម៉ាទេ បើទោះជាការប្រយុទ្ធរវាងកងទ័ពរដ្ឋាភិបាលមីយ៉ាន់ម៉ា និងក្រុមប្រឆាំង បណ្តាលឱ្យគ្រាប់កាំភ្លើងតូច កាំភ្លើងធំ ធ្លាក់ចូលទឹកដីថៃជាបន្តបន្ទាប់ រហូតខូចខាតផ្ទះសម្បែង និងជនស៊ីវិលថៃរងបួសក្តី កងទ័ពថៃគ្រាន់តែបាញ់ជូនដំណឹងទៅវិញប៉ុណ្ណោះ ។ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងការពារជាតិថៃថា មីយ៉ាន់ម៉ាគ្មានចេតនាបាញ់ចូលទឹកដីថៃ ប៉ុន្តែបើជាមួយប្រទេសជិតខាងផ្សេងវិញ ថៃថ្កោលទោសមិនឈប់ឈរ គំរាមធ្វើសង្គ្រាម ចោទប្រកាន់បង្កប់មីនថ្មី លាបពណ៌ ទម្លាក់កំហុស និងរករឿងគ្មានទីបញ្ចប់ ៕

ប្រទេសអូស្ត្រាលី ៖ កាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២៥ រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីបានប្រកាសអនុវត្តច្បាប់ហាមយុវជនអាយុក្រោម១៦ឆ្នាំលេងបណ្តាញសង្គម រួមមាន ៖ TikTok, YouTube និង Reddit ចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ដើម្បីកុំឱ្យយុវជនចំណាយពេលច្រើនជាមួយទូរស័ព្ទដៃ ។ ការញៀនបណ្តាញសង្គមជាបញ្ហាមួយគួរឱ្យបារម្ភ ដោយសារមើលខ្លឹមសារមិនសមរម្យ ចាញ់បោកជនខិលខូច ប៉ះពាល់សុខភាពរាងកាយ-ផ្លូវចិត្ត អារម្មណ៍តានតឹង ប្រៀបធៀបខ្លួនឯងជាមួយអ្នកដទៃ ទទួលបានព័ត៌មានសុខភាពមិនត្រឹមត្រូវ បោះបង់ការហាត់ប្រាណ និងនៅដាច់ឆ្ងាយពីសង្គម ។

ការហាមឃាត់របស់រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីបែរជាធ្វើឱ្យយុវជនមិនពេញចិត្ត និងនាំគ្នាដាក់ពាក្យប្តឹងទៅកាន់តុលាការកំពូលនៅទីក្រុងស៊ីដនី និងប្តឹងទៅរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងទូរគមនាគមន៍ អ្នកស្រី Anika Wells និងប្រធានការិយាល័យសុវត្ថិភាពអ៊ិនធើរណេត អ្នកស្រី Julie Inman Grant ដើម្បីឱ្យបញ្ឈប់ការអនុវត្តច្បាប់ហាមយុវជនអាយុក្រោម១៦ឆ្នាំលេងបណ្តាញសង្គម ។ នេះបើតាមការចុះផ្សាយរបស់សារព័ត៌មាន Reuters កាលពីថ្ងៃទី២ ខែធ្នូ ។

រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីប្រកាសអនុវត្តច្បាប់ហាមយុវជនអាយុក្រោម១៦ឆ្នាំលេងបណ្តាញសង្គមចាប់ពីថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ក្រោមហេតុផលការពារយុវជនពីខ្លឹមសារគ្រោះថ្នាក់ និងកុំឱ្យចាញ់បោកជនខិលខូច ។ ច្បាប់នេះទទួលការចាប់អារម្មណ៍ពីប្រទេសនានាលើពិភពលោក រួមទាំងបណ្តាប្រទេសនៅអឺរ៉ុបផងដែរបានសាកល្បងអនុវត្តច្បាប់កំណត់អាយុយុវជន ក៏ដូចជាម៉ាឡេស៊ីប្រកាសហាមយុវជនអាយុក្រោម១៦ឆ្នាំលេងបណ្តាញសង្គមចាប់ពីឆ្នាំ២០២៦ ។

យុវជន Noah Jones អាយុ១៥ឆ្នាំ រួមទាំងយុវជនជាច្រើនទៀតបានដាក់ពាក្យប្តឹងរដ្ឋាភិបាលនៅតុលាការកំពូលក្នុងទីក្រុងស៊ីដនី ដោយនិយាយថា វិធានការរបស់រដ្ឋាភិបាលកាន់តែបង្កគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំង ដោយសារជំរុញឱ្យយុវជនលួចលេងបណ្តាញសង្គមដោយគ្មានការត្រួតពិនិត្យ ។ យុវជននឹងចាប់ផ្តើមលួចលាក់ធ្វើអ្វីមួយកំបាំងភ្នែកអាណាព្យាបាល ហេតុនេះ រដ្ឋាភិបាលគួរកម្ចាត់ខ្លឹមសារមិនល្អក្នុងបណ្តាញសង្គម វាល្អជាងហាមឃាត់យុវជន ។

យុវជន Jones បន្តថា ៖ «បច្ចុប្បន្ន ការប្រើប្រាស់បណ្តាញសង្គមចាំបាច់យ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់ទំនាក់ទំនង ចែករំលែកគំនិត វាដូចគ្នានឹងទីប្រជុំជនមួយដែរ ។ ខ្ញុំបានជួបមិត្តភក្កិជាច្រើនក្នុងបណ្តាញសង្គម ដោយសារងាយស្រួលទាក់ទងគ្នា និងឆាប់រហ័ស បើរដ្ឋាភិបាលហាមឃាត់ការលេងបណ្តាញសង្គមនឹងធ្វើឱ្យបាត់បង់ទំនាក់ទំនង ។ ច្បាប់ថ្មីនេះនឹងមានយុវជនអនុវត្តតាម ប៉ុន្តែខ្លះទៀតព្យាយាមលួចលេងបណ្តាញសង្គម សូម្បីតែខ្ញុំ និងមិត្តភក្តិជាច្រើន ក៏រកវិធីលេងវាដែរ» ។

យុវជនរូបនេះចង់ឱ្យអាណាព្យាបាល ឬឪពុក-ម្តាយ មានតួនាទីហាមឃាត់ ឬគ្រប់គ្រងការលេងបណ្តាញសង្គមរបស់កូនៗ មិនមែនរដ្ឋាភិបាលទេ ។ ទោះយ៉ាងណា រដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីនៅតែប្រកាន់គោលជំហរយ៉ាងតឹងរ៉ឹងចំពោះការលេងបណ្តាញសង្គមរបស់យុវជន និងប្រកាសអនុវត្តច្បាប់ថ្មី បើទោះជាយុវជនជាច្រើនដាក់ពាក្យប្តឹងក៏ដោយ ។

ចំណែកយុវជនម្នាក់ទៀតដែលចូលរួមប្តឹងរដ្ឋាភិបាលដែរនោះ និយាយថា ច្បាប់នេះបំពានសិទ្ធិសេរីភាពយុវជនដែលផ្ទុយពីរដ្ឋធម្មនុញ្ញអូស្ត្រាលី វិធានការរបស់រដ្ឋាភិបាលគួរផ្តោតតែលើបុគ្គលបានហើយ មិនមែនហាមយុវជនគ្រប់គ្នានោះទេ ។

គួរបញ្ជាក់ថា ការដាក់ពាក្យប្តឹងរបស់យុវជនអូស្ត្រាលីទទួលបានការគាំទ្រពីមន្ត្រីសិទ្ធិមនុស្ស និងសមាជិកសភាជាច្រើននៅរដ្ឋ New South Wales ។ ប៉ុន្តែអ្នកជំនាញថា បើរដ្ឋាភិបាលអូស្ត្រាលីអាចហាមឃាត់ការលេងបណ្តាញសង្គមរបស់យុវជនអាយុក្រោម១៦ឆ្នាំ អូស្ត្រាលីនឹងក្លាយជាប្រទេសគំរូសម្រាប់ប្រទេសផ្សេងៗដែលកំពុងស្វែងរកវិធីដោះស្រាយបញ្ហាយុវជនមានជំងឺផ្លូវចិត្ត និងប៉ះពាល់សុខភាពដោយសារបណ្តាញសង្គម ៕