បរទេស៖ ក្នុងរយៈពេល ៩ ខែចុងក្រោយនេះលោក Russ Cook បានរត់ចម្ងាយជាង ១២,០០០ គីឡូម៉ែត្រឆ្លងកាត់ប្រទេសចំនួន ១៣ នៅទ្វីបអាហ្វ្រិក ដោយបច្ចុប្បន្នគាត់ស្ថិតនៅក្នុងប្រទេសសេណេហ្គាល់ជាមួយនឹងក្រុមគាំទ្ររបស់គាត់។

Russ Cook អាយុ ២៦ ឆ្នាំ សញ្ជាតិអង់គ្លេស បានចេញដំណើរពីប្រទេសអង់គ្លេសទៅទ្វីបអាហ្រ្វិក កាលពីចុងខែមេសា ឆ្នាំ ២០២៣។ គាត់មានបំណងក្លាយជាមនុស្សដំបូងគេដែលរត់ប្រវែងនៃទ្វីបអឺរ៉ុបទៅទ្វីបអាហ្វ្រិក ដោយឆ្លងកាត់ ១៦ ប្រទេស និងបញ្ចប់ការរត់ម៉ារ៉ាតុងជាង ៣៦៩.៤២ គីឡូម៉ែត្រ ដើម្បីរៃអង្គាសប្រាក់សម្រាប់អង្គការសប្បុរសធម៌មួយ។

Russ Cook មានបណ្ដាញសង្គមដ៏ធំមួយដែលតាមដាន ហើយបានរៃអង្គាសប្រាក់បានជាង ១៧០,០០០ ដុល្លារអាមេរិក ក្នុងរយៈពេល ៩ ខែកន្លងទៅ ដោយគាត់បានរត់ជាង ១២,០០០ គីឡូម៉ែត្រ ឆ្លងកាត់ ១៣ ប្រទេស ដែលជាមធ្យមច្រើនជាងមួយម៉ារ៉ាតុងក្នុងមួយថ្ងៃ។ ការរត់ឆ្លងទ្វីបរបស់គាត់មានហានិភ័យខ្ពស់ណាស់ដូចជាគាត់ត្រូវបានគេប្លន់របស់របរមួយចំនួននៅតាមផ្លូវស្ងាត់ ឬក្នុងព្រៃជាដើម ប៉ុន្តែគ្មានបញ្ហាអ្វីអាចរារាំង Cook ពីការបន្តដំណើររបស់គាត់បានទេ។

ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ Cook មានគម្រោងបញ្ចប់ដំណើរផ្សងព្រេងរបស់គាត់នៅទុយនីស៊ី ចុងខាងជើងនៃទ្វីបអាហ្រ្វិក ប៉ុន្តែអាចមានឧបសគ្គដោយសារគាត់មិនអាចទទួលបានទិដ្ឋាការទៅប្រទេសអាល់ហ្សេរីបានទេ។ មុននឹងឆ្លងដែនទៅប្រទេសទុយនីស៊ីដែលជាគោលដៅរបស់គាត់ ត្រូវតែទទួលបានទិដ្ឋាការទៅប្រទេសអាល់ហ្សេរី តាមរយៈព្រំដែនប្រទេសម៉ូរីតានីជាមុនសិន។ ប៉ុន្តែព្រំដែនរវាងប្រទេសទាំងពីរនេះជាតំបន់ដែលមានប្រវត្តិស្មុគស្មាញ ដែលក្រុមប្រដាប់អាវុធមូស្លីមតែងតែធ្វើប្រតិបត្តិការ។

Cook បានប្រកាសនៅលើបណ្តាញសង្គម X នៅថ្ងៃទី ២៣ ខែមករាថា “ប្រសិនបើមិនទទួលបានទិដ្ឋាការ គម្រោងអាហ្រ្វិកនឹងត្រូវបង្ខំឱ្យបញ្ចប់”។ ជាមួយគ្នានេះដែរ Cook ក៏បានបង្ហោះវីដេអូអរគុណអ្នកគាំទ្រសម្រាប់ការគាំទ្រ និងអំពាវនាវរកជំនួយ។ វីដេអូរបស់ Cook ត្រូវបានគេចែករំលែកដល់ទៅ ១១ លានដង ដែលទាក់ទាញចំណាប់អារម្មណ៍ពីរដ្ឋាភិបាលអង់គ្លេសយ៉ាងខ្លាំង។

មិនយូរប៉ុន្មាន លោក Alexander Stafford ប្រធានក្រុមសភាអង់គ្លេសទទួលបន្ទុកបញ្ហាអាល់ហ្សេរី បានសរសេរលិខិតចំហមួយទៅកាន់ឯកអគ្គរដ្ឋទូតអាល់ហ្សេរីប្រចាំនៅចក្រភពអង់គ្លេស ដោយស្នើសុំទិដ្ឋាការសម្រាប់លោក Cook។ ការិយាល័យបរទេស Commonwealth and Development Office (FCDO) របស់ចក្រភពអង់គ្លេសបាននិយាយថា ខ្លួនបានទទួលសារជាច្រើនអំពីស្ថានភាពរបស់លោក Cook ប៉ុន្តែការសម្រេចចិត្តក្នុងការចេញទិដ្ឋាការគឺស្ថិតនៅលើប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះគេនោះទេ៕

ដំណើររថភ្លើងដ៏វែងបំផុតលើពិភពលោកដែលមានចម្ងាយផ្លូវប្រមាណ ១៣.០០០ គីឡូម៉ែត្រ និងប្រើរយៈពេលរហូតដល់ ២១ ថ្ងៃ នោះគឺជារបស់មហាអំណាចចិននេះឯង។

កាលពីកាលឆ្នាំ ២០១៤ គម្រោងខ្សែក្រវាត់និងផ្លូវរបស់ប្រទេសចិន ក្រោមគំនិតផ្តួចផ្តើមរបស់លោកស៊ី ជីនពីង ប្រធានាធិបតីចិន គឺបានលេចចេញនូវរថភ្លើងឆ្លងទ្វីបចម្ងាយជាង ១៣.០០០គីឡូម៉ែត្រ ក្រោមទុនវិនិយោគប្រមាណ ៩០០ ពាន់លានដុល្លារ ដើម្បីស្តារឡើងវិញនូវផ្លូវពាណិជ្ជកម្មបុរាណនិងសំខាន់បំផុតក្នុងប្រទេសចិន។

ខ្សែរថភ្លើង Yiwu-Madrid ដែលជារថភ្លើងដឹកទំនិញដ៏ធំចេញពីខេត្ត Zhejiang ប្រទេសចិន នឹងធ្វើដំណើរឆ្ពោះទៅកាន់អឺរ៉ុបខាងកើត រួមមានប្រទេសហ្សាក់ស្ថាន រុស្ស៊ី បេឡារុស្ស ប៉ូឡូញ អាល្លឺម៉ង់ និងបារាំង ហើយបញ្ចប់នៅក្នុងរដ្ឋធានីនៃប្រទេសអេស្ប៉ាញ។ រីឯរយៈធ្វើដំណើរនោះទៀតសោតគឺមានរយៈពេលរហូតដល់ទៅ៣សប្តាហ៍។

ក្រុមហ៊ុន InterRail Group ដែលជាក្រុមហ៊ុនដឹកជញ្ជូនអន្តរជាតិចុះបញ្ចីក្នុងប្រទេសស្វីស បានបណ្តាក់ទុនវិនិយោគជាមួយក្រុមហ៊ុន China Railways (ប្រទេសចិន) និងក្រុមហ៊ុន Deutsche Bahn (ប្រទេសអាល្លឺម៉ង់) ព្រមជាមួយនឹងក្រុមហ៊ុន Russian Railways (ប្រទេសរុស្សី) សហការគ្នាបង្កើតបានជាខ្សែរថភ្លើង Yiwu-Madrid ដ៏វែងបំផុតរបស់ពិភពលោក។

ខ្សែរថភ្លើងដ៏អស្ចារ្យនេះបានដាក់ឲ្យដំណើរការកាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ២០១៤កន្លងទៅ ក្នុងគោលបំណងបង្កើននូវទំហំពាណិជ្ជកម្មពហុភាគីរវាងប្រទេសទាំងនោះ ជាពិសេសក្នុងការដឹកជញ្ជូនទំនិញផ្សេងៗប្រកបដោយភាពប្រសិទ្ធភាពខ្ពស់ ដូចជាគ្រឿងអេឡិចត្រូនិច និងគ្រឿងបន្លាស់យាន្តយន្តជាដើម៕

បរទេស៖ ថ្មីៗនេះសហរដ្ឋអាមេរិកបានរកឃើញអណ្តូងរ៉ែលីចូមដ៏ធំមួយ ដែលនាំមកនូវក្តីសង្ឃឹមដើម្បីគេចចេញពីការពឹងផ្អែកលើប្រទេសចិន។ អណ្តូងរ៉ែលីចូមនេះមានទុនបំរុងរហូតដល់ ៣,៤០០ គីឡូតោន ដែលផ្តល់ឱ្យសហរដ្ឋអាមេរិកនូវឱកាសជាច្រើនដើម្បីបំពេញតម្រូវការរបស់ខ្លួន ដោយជៀសវាងសម្ពាធពីការផ្គត់ផ្គង់របស់ចិន។កាលពីថ្ងៃទី២៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ ក្រសួងថាមពលសហរដ្ឋអាមេរិក បានបញ្ជាក់ថា ខ្លួនបានរកឃើញអណ្តូងរ៉ែលីចូម ដែលមានទុនបំរុងធំប្រហែល ៣,៤០០ គីឡូតោន នៅសមុទ្រ Salton នៃរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា ដែលធ្វើឱ្យកន្លែងនេះក្លាយជាអណ្តូងរ៉ែលីចូមដ៏ធំបំផុតមួយរបស់ពិភពលោក។

នៅក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ ២០២៣ អ្នកស្រាវជ្រាវភ្នំភ្លើង និងភូគព្ភវិទូអាមេរិកបានរកឃើញប្រាក់បញ្ញើលីចូមដ៏ធំមួយនៅក្នុងភ្នំភ្លើង McDermitt Caldera បុរាណក្នុងរដ្ឋ Nevada ដែលអាចផលិតបានពី ២០,០០០ ទៅ ៤០,០០០ គីឡូតោន។ ប្រសិនបើការកេងប្រវ័ញ្ចយ៉ាងពេញលេញ អណ្តូងរ៉ែទាំងពីរនឹងមានច្រើនគ្រប់គ្រាន់ដើម្បីបំពេញតម្រូវការលីចូមរបស់ពិភពលោក។ ជាមួយនឹងប្រាក់បញ្ញើរ៉ែថ្មី សហរដ្ឋអាមេរិកអាចគ្រប់គ្រងការផ្គត់ផ្គង់លីចូម និងថ្មរបស់ខ្លួន ដោយធានាថាគ្មានប្រទេសបរទេសដូចជាចិន ឬរុស្ស៊ីអាចរារាំងការផ្គត់ផ្គង់បានភ្លាមៗនោះទេ។

ទោះជាយ៉ាងណា សត្រូវរបស់អាមេរិកដូចជាចិន និងរុស្ស៊ីបានបង្ហាញម្តងហើយម្តងទៀតនូវឆន្ទៈក្នុងការប្រើប្រាស់ការពឹងផ្អែកផ្នែកសេដ្ឋកិច្ច និងថាមពលជាអាវុធដើម្បីជំរុញផលប្រយោជន៍របស់ពួកគេ ដែលឈានទៅដល់ការកាត់ផ្តាច់ការផ្គត់ផ្គង់ថាមពលដ៏សំខាន់នៅក្នុងគ្រានៃសង្រ្គាម ដើម្បីបង្ហាញពីភាពខ្លាំងដល់គូប្រជែង។ ជាក់ស្តែងជាមួយនឹងការរកឃើញអណ្តូងរ៉ែលីចូមថ្មីនេះនឹងក្លាយជាឱកាសដ៏ល្អសម្រាប់ទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន។

លោក Exner-Pirot អ្នកជំនាញខាងគោលនយោបាយរ៉ែដ៏សំខាន់បានអះអាងថា ការរកឃើញនេះគឺជា “ដំណឹងល្អសម្រាប់ការផ្លាស់ប្តូរថាមពល និងគោលដៅសន្តិសុខរបស់អាមេរិក”។ សហរដ្ឋអាមេរិកក៏អាចសាងសង់ហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធការរុករករ៉ែ ផលិតកម្ម នៅក្បែរអណ្តូងរ៉ែទាំងនេះផងដែរ។ តាមរយៈច្បាប់កាត់បន្ថយអតិផរណា (IRA) ដែលបានអនុម័តក្នុងខែសីហា ឆ្នាំ ២០២២ អាមេរិកអាចវិនិយោគលើថាមពលក្នុងស្រុក និងផលិតកម្មរ៉ែសំខាន់ៗ ខណៈពេលដែលការជំរុញគោលដៅបរិស្ថានរបស់ខ្លួន។

គម្រោងលីចូមរបស់អាមេរិកក៏នឹងជួយស្តារវិស័យផលិតកម្មរបស់អាមេរិកឱ្យរស់ឡើងវិញដោយខ្លួនឯង ក៏ដូចជាមិនពឹងពាក់ចិន ដែលនេះបានធ្វើឱ្យសហរដ្ឋអាមេរិកក្លាយជាសេដ្ឋកិច្ចជាមួយនឹងការចំណាយថោក ពន្ធទាប និងបទប្បញ្ញត្តិតិចជាងមុនសម្រាប់អ្នកផលិត។ ដូច្នេះហើយ សហរដ្ឋអាមេរិករំពឹងថា ការរកឃើញអណ្តូងរ៉ែលីចូមនេះនឹងជួយឱ្យអាមេរិកបញ្ចប់ការពឹងផ្អែករបស់ខ្លួនលើលីចូមរបស់ចិននាពេលអនាគត៕

កាលពីថ្ងៃទី២៥ ខែមករានេះ អ្នកកាន់សាសនាហិណ្ឌូនៅឯប្រទេសម៉ាឡេស៊ី បានប្រារព្ធពិធីបុណ្យសាសនាដ៏សំខាន់បំផុតមួយក្នុងចំណោមពិធីបុណ្យទាំងអស់របស់ពួកគេ ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា Thaipusam ដើម្បីបង្ហាញពីការលះបង់របស់ពួកគេនៅក្នុងក្បួនដង្ហែរដ៏ធំមួយព្រមទាំងធ្វើពិធីទម្លុះរាងកាយរបស់មនុស្សម្នាក់ៗជាមួយនឹងទំពក់ឬរបស់មុតស្រួចចូលទៅក្នុងស្បែក។

ពិធីនេះបានប្រារព្ធឡើងនៅឯភ្នំ Batu Caves ជាយក្រុងកូឡាឡាំពួ នៃប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ដែលមានការអញ្ជើញចូលរួមយ៉ាងគគ្រឹកគគ្រេងពីសំណាក់ភ្ញៀវទេសចរណ៍ជាតិ អន្តរជាតិ ក៏ដូចជាអ្នកបូជាសាសនាដោយការចាក់ទម្លុះសាច់។ ពិធីបុណ្យ Thaipusam គឺជាបុណ្យដើម្បីរំលឹកគុណដល់ថ្ងៃដែលព្រះនាង Parvati ដែលបានប្រគល់លំពែងអាទិទេព ទៅឱ្យបុត្រារបស់ខ្លួនគឺ Lord Murugan ដើម្បីកម្ចាត់បិសាចអាក្រក់ដែលបានគ្រប់គ្រងឋានសួគ៌ និងចាប់សត្វឋានសួគ៌ជាឈ្លើយសឹក។

ពិធីបុណ្យនេះទៀតសោតគឺតំណាងឱ្យការតស៊ូយកឈ្នះរវាងអំពើល្អ និងអំពើអាក្រក់ ហើយត្រូវបានប្រារព្ធឡើងមិនមែនមានតែក្នុងប្រទេសម៉ាឡេស៊ីប៉ុណ្ណោះទេ ប៉ុន្តែនៅឯប្រទេសសិង្ហបុរី ឥណ្ឌា ស្រីលង្កា និងប្រទេសដទៃទៀតដែលមានប្រជាជនតាមីលច្រើន គឺសុទ្ធតែប្រារព្ធពិធីនេះដូចគ្នា។

អ្វីដែលកាន់តែធ្វើឲ្យគ្រប់គ្នាស្ងប់ស្ងែងនោះ តាមរយៈការប្រារព្ធពិធីនេះគឺមានអ្នកកាន់សាសនាហិណ្ឌូមួយចំនួនហ៊ានចាក់ទម្លុះសាច់ស្រស់ខ្លួនឯងជាមួយដែកមុតស្រួចភ្ជាប់ជាមួយនឹងខ្សែសណ្តោងដែកដ៏ធំដែលមានទម្ងន់រហូតដល់ទៅ ១០០ គីឡូក្រាម។ រីឯអ្នកខ្លះទៀតក៏បានធ្វើការចាក់ទម្លុះអណ្តាត និងថ្ពាល់របស់ខ្លួនដោយបន្ទះដែកដើម្បីជាការបង្ហាញពីការអរព្រះគុណ និងការអាណិតអាសូរ។ ទោះជាយ៉ាងណា ពួកគេទាំងនោះហាក់ដូចជាមិនមានអារម្មណ៍ឈឺចាប់ ឬហូរឈាមពីការចោះនោះទេ។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ប៉ុន្មានសប្តាហ៍មុនពេលរហូតដល់បញ្ចប់ពិធីបុណ្យ Thaipusam នេះគឺ អ្នកកាន់សាសនាជាធម្មតាប្រារព្ធវគ្គអធិស្ឋានជាប្រចាំថ្ងៃ ហាមរួមភេទ និងរក្សារបបអាហារបួសយ៉ាងតឹងរឹងដើម្បី “បន្សុទ្ធ” រាងកាយរបស់ពួកគេផងដែរ៕

ប្រទេសចិន ៖ ក្រសួងការបរទេសចិនបានលើកឡើង កាលពីថ្ងៃទី២៤ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៤ ថា ការអះអាងភាពជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធរបស់ប្រទេសចិន ចំពោះប្រជុំកោះប៉ារ៉ាសែល និងប្រជុំកោះសាប៉េតលី នៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង គឺទទួលបានការគាំទ្រពីផ្នែកប្រវត្តិសាស្ត្រ ។ ការអះអាងរបស់ចិនបែបនេះបានកើតឡើង ក្រោយកាលពីពេលថ្មីៗ ប្រទេសវៀតណាមលើកឡើងថា វៀតណាមមានភស្តុតាងគ្រប់គ្រាន់បញ្ជាក់ថា វៀតណាមអាចទាមទារអធិបតេយ្យភាពលើប្រជុំកោះទាំងនេះ ។

ប្រជុំកោះប៉ារ៉ាសែល និងប្រជុំកោះសាប៉េតលី ឬត្រូវបានគេស្គាល់ថា គឺជាប្រជុំកោះវ៉ាងសា និងប្រជុំកោះចឿងសានៅប្រទេសវៀតណាម ដែលស្ថិតនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង ហើយប្រជុំកោះទាំងនេះជាផ្លូវទឹកដ៏មមាញឹកបំផុតមួយនៅលើពិភពលោក ។ ផ្ទៃទឹកស្ទើរទាំងអស់ត្រូវបានប្រទេសចិនអះអាងថា ខ្លួនជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធិ ខណៈប្រទេសវៀតណាម, ម៉ាឡេស៊ី, ហ្វីលីពីន, តៃវ៉ាន់ និងព្រុយណេ ក៏បានអះអាងថា ពួកគេជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធដូចគ្នាដែរ ។

ក្រសួងការបរទេសវៀតណាមបញ្ជាក់ថា ប្រទេសវៀតណាមមានភស្តុតាងផ្នែកច្បាប់ និងភស្តុតាងផ្នែកប្រវត្តិសាស្ត្រគ្រប់គ្រាន់បញ្ជាក់ថា វៀតណាមជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធលើប្រជុំកោះទាំងពីរនេះ ។ ការលើកឡើងរបស់ក្រសួងការបរទេសវៀតណាមបែបនេះ គឺជាការឆ្លើយតបសំណួរទៅកាន់អ្នកសារព័ត៌មានពាក់ព័ន្ធនឹងការឈ្លានពានលើប្រជុំកោះប៉ារ៉ាសែលរបស់ចិន កាលពីឆ្នាំ១៩៧៤ ។

ក្រសួងការបរទេសវៀតណាមបញ្ជាក់ទៀតថា វៀតណាមមានសិទ្ធគ្រប់គ្រងលើប្រជុំកោះវ៉ាងសា តាំងពីសតវត្សទី១៧ មកម៉្លេះ នេះបើយោងតាមច្បាប់អន្តរជាតិ ។ ប៉ុន្តែក្រសួងការបរទេសចិនថ្លែងថា ការអះអាងពីភាពជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធរបស់ចិន គឺទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងពេញលេញពីផ្នែកប្រវត្តិសាស្ត្រ និងផ្នែកច្បាប់ ។

លោក Wang Wenbin មន្ត្រីនាំពាក្យក្រសួងការបរទេសចិនថ្លែងថា ៖ «ចិនជាប្រទេសដំបូងគេដែលរកឃើញប្រជុំកោះនេះ ហើយចិនបានដាក់ឈ្មោះកោះ, ធ្វើការអភិវឌ្ឍ និងរៀបចំប្រជុំកោះផងដែរ ។ ដូច្នេះ ប្រទេសចិនអាចប្រើប្រាស់អំណាចរបស់ខ្លួនលើប្រជុំកោះទាំងនេះបាន» ។

លោក Wang Wenbin បន្តថា ៖ «ប្រទេសចិនតែងតែជំទាស់ចំពោះការអះអាងទាំងខុសច្បាប់របស់ប្រទេសពាក់ព័ន្ធមួយចំនួនមកលើទឹកដីរបស់ចិន ហើយចិននៅតែការពារអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួនយ៉ាងខ្ជាប់ខ្ជួនបន្តទៀត» ។

ការបញ្ជាក់ពីការទាមទារភាពជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធិរបស់វៀតណាម បានកើតឡើងស្របគ្នានឹងការទាមទារយ៉ាងខ្លាំងរបស់ប្រទេសហ្វីលីពីននៅតំបន់ផ្សេងៗរបស់សមុទ្រចិនខាងត្បូង ក្រោយការប្រឈមមុខដាក់គ្នានៅសមុទ្រនាពេលកន្លងមក រវាងកប៉ាល់ចិន និងហ្វីលីពីន នៅជិតតំបន់ជម្លោះ ។

កាលពីខែធ្នូ ឆ្នាំ២០២៣ ប្រធានាធិបតីចិន លោក ស៊ី ជិនពីង បានធ្វើដំណើរទៅកាន់ប្រទេសវៀតណាម និងសម្រេចកិច្ចព្រមព្រៀងមួយ ដើម្បីជំរុញការកសាងសហគមន៍មានអនាគតល្អរួមគ្នារវាងប្រទេសទាំងពីរ ៕