ខេត្តប៉ៃលិន គឺជាខេត្តមួយដែលមានសក្ដានុពលខាងវិស័យទេសចរណ៍ដ៏ល្បីល្បាញ ក្រៅពីមានរ៉ែត្បូង និងពេជ្រដ៏មានតម្លៃជាច្រើន ខេត្តនេះក៏សម្បូរទៅដោយធនធានធម្មជាតិ បូករួមជាមួយទស្សនីយភាពជួរភ្នំ ទឹកជ្រោះ និងព្រៃឈើផងដែរ។ ខេត្តប៉ៃលិនស្ថិតនៅខាងជើងជួរភ្នំក្រវាញ នៅភាគខាងលិចនៃប្រទេសកម្ពុជា ដែលមានចម្ងាយផ្លូវ ៣៧១ គីឡូម៉ែត្រ ពីរាជធានីភ្នំពេញ និង ៨៤ គីឡូម៉ែត្រ ពីទីរួមខេត្តបាត់ដំបង ដោយធ្វើដំណើរតាមកំណាត់ផ្លូវជាតិលេខ ៥៧។ ហេតុនេះដើម្បីលើកស្ទួយដល់វិស័យទេសចរណ៍ក្នុងស្រុក KBN News សូមណែនាំតំបន់ទេសចរណ៍ល្បីៗចំនួន ៥ នៅខេត្តប៉ៃលិនធានាថាសប្បាយទៅហើយមិនចង់មកវិញឡើយ៖

១.រមណីយដ្ឋានទឹកធ្លាក់អូរតាវ៉ៅ ឬទឹកធ្លាក់ភ្នំខៀវ៖ គឺជារមណីយដ្ឋានទេសចរណ៍ធម្មជាតិ ដែលមានទីតាំងស្ថិតនៅសង្កាត់អូរតាវ៉ៅ ខ័ណ្ឌប៉ៃលិន មានចម្ងាយ ៥ គ.មពីក្រុងប៉ៃលិន។ នៅទីនោះមានស្ទឹងធម្មជាតិទឹកថ្លា ក៏ដូចជាមានជ្រោះទឹកហូរធ្លាក់លើល្បាក់ថ្មដា យ៉ាងខ្ពស់ រួមជាមួយខ្យល់អាកាសត្រជាក់ដល់ក្រអៅបេះដូងដែលធ្វើឱ្យភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ ទៅលេងយ៉ាងសប្បាយរីករាយ។ នៅរមណីយដ្ឋាននេះក៏មានខ្ចុះដើម្បីអង្គុយលេងនៅក្បែរមាត់ស្ទឹងអូរតាវ៉ៅជាច្រើនកន្លែង រួមទាំងមានខ្ចុះអង្គុយនៅខាងលើច្រាំង និងខាងលើកន្លែងចតឡាន សម្រាប់ភ្ញៀវទេសចររង់ចាំក្រុមគ្រួសារចុះទៅលេងទឹកជ្រោះធ្លាក់បែកផ្កាត្រែងទៀតផង។ ចំណែកកន្លែងទុកដាក់ឡានម៉ូតូវិញក៏មានទីធ្លាធំទូលាយផងដែរ មិនធ្វើឱ្យភ្ញៀវមានការព្រួយបារម្ភពីសុវត្ថភាពបាត់បង់អ្វីឡើយ។

២.ភ្នំយ៉ាត៖ នណាៗក៏ដឹងដែរថា «ភ្នំយ៉ាត» គឺជារមណីយដ្ឋានវប្បធម៌ប្រវត្តិសាស្ត្រមួយដ៏ស្រស់ស្អាតនៅក្នុងខេត្តប៉ៃលិន ដែលស្ថិតនៅជាប់ផ្លូវជាតិលេខ ៥៧ និងនៅក្បែរវត្តរតនសោភ័ណហៅវត្តកោងកាង កន្លែងទេសចរណ៍មួយនេះ គឺជាបេះដូងនៃខេត្តប៉ៃលិន។ ម្យ៉ាងវិញទៀត ប្រជាពលរដ្ឋ ភ្ញៀវទេសចរណ៍ និងអ្នកដំណើរទាំងឡាយ ដែលចេញ-ចូល មកខេត្តប៉ៃលិន តែងតែឆ្លងកាត់តាមជើងភ្នំយ៉ាត ដើម្បីគយគន់មើលសំណង់ប្រវត្តិសាស្ត្រមួយចំនួន ដែលនៅជាប់នឹងជើងភ្នំយ៉ាតតែម្តង ដូចជាប្រាសាទទ្វារ ៨ ទិស និងព្រះចូឡាមុនីចេតីយ។

៣.ទឹកធ្លាក់ក្បាលដំរី៖ រមណីយដ្ឋានទឹកធ្លាក់ក្បាលដំរី មានទីតាំងស្ថិតនៅសង្កាត់បយ៉ាខា ក្រុងប៉ៃលិន ខេត្តប៉ៃលិន ដែលមានចម្ងាយប្រហែល ៨ គ.មពីរូបសំណាកយាយយ៉ាត។ នៅកន្លែងនេះ ភ្ញៀវទេសចរអាចរីករាយនឹងការទស្សនាទឹកជ្រោះ ឬទឹកធ្លាក់, ដើរមើលទេសភាពព្រៃភ្នំ ទស្សនាកសិដ្ឋាននានា អាចហែលទឹកលេងយ៉ាងសប្បាយរីករាយ ស្រូបយកខ្យល់អាកាសបរិសុទ្ធ និងមានកន្លែងពិកនិចជាច្រើនទៀត។

៤.ទឹកធ្លាក់ភ្នំដំបង៖ គឺជារមណីយដ្ឋានធម្មជាតិដ៏ល្អបំផុត ដែលមានព្រៃភ្នំយ៉ាងស្រស់ស្អាតនៅជាប់នឹងច្រាំងស្ទឹង។ ដូច្នេះភ្ញៀវទេសចរអាចចុះងូតទឹកលេងបានព្រោះទឹកថ្លាឈ្វង់ ហើយត្រជាក់ ជាមួយនឹងថ្មធំៗជាច្រើន ដែលធ្វើឱ្យភ្ញៀវមានអារម្មណ៍ស្រស់ស្រាយជ្រះអស់ទុក្ខកង្វល់។ រមណីយដ្ឋានទឹកធ្លាក់នេះនៅជាប់ស្រុកសំឡូត ហើយក៏ជាព្រំប្រទល់រវាងខេត្តប៉ៃលិន និងបាត់ដំបងដែលហូរកាត់ភូមិក្រចាប់និងរមណីយដ្ឋាននានានៃតំបន់នេះទៅកាន់ស្ទឹងសង្កែផងដែរ។

៥.រមណីយដ្ឋានភ្នំកុយ៖ ភ្នំកុយគឺជាតំបន់ទេសចរណ៍ធម្មជាតិដែលមានសម្រស់ព្រៃប្រឹក្សា និងទឹកស្ទឹងមានលក្ខណៈធម្មជាតិពិតៗ ភ្ញៀវទេសចរអាចមកទីនេះដើម្បីស្រូបយកខ្យល់អាកាសបរិសុទ្ធ ទស្សនាសម្រស់ព្រៃប្រឹក្សា ដោយតំបន់នេះក៏សម្បូរទៅដោយដើមឈើវល្លិ៍ធំៗសម្រាប់ការសម្រាកលំហែរបស់អ្នកទេសចរផងដែរ។ រមណីយដ្ឋានភ្នំកុយមានចម្ងាយ ២០ គ.ម ពីក្រុងប៉ៃលិន តាមផ្លូវស្ទឹងកាច់ ស្ថិតក្នុងភូមិភ្នំកុយ ឃុំសាលាក្រៅ ស្រុកសាលាក្រៅ ខេត្តប៉ៃលិន៕

សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត នាយករដ្ឋមន្រ្តីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បានឯកភាពចំពោះសំណើរបស់លោក គង់ បុរាណ កូនប្រុសរបស់ព្រឹទ្ធាចារ្យកោសល្យវោហារ គង់ ណៃ មានបំណងចូលបម្រើក្របខ័ណ្ឌរដ្ឋដើរតាមគន្លងឪពុក។ សម្តេចធិបតី បានប្រគល់ភារៈកិច្ចនេះជូនឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមុខងារសាធារណៈនិងរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ។

នាយករដ្ឋមន្រ្តី បានបញ្ជាក់នៅព្រឹកថ្ងៃទី១១ ខែកក្កដា ថា «ខ្ញុំបានឃើញសាររបស់ប្អូនប្រុស គង់ បុរាណ ដែលត្រូវជាកូនប្រុសបង្កើតរបស់លោកតា គង់ ណៃ ដែលប្អូនបានស្នើសុំចូលបម្រើក្នុងក្របខ័ណ្ឌរដ្ឋ ដើម្បីបានដើរតាមគន្លងរបស់លោកឪពុក ហើយជាពិសេសប្អូនមានជំនាញចាប៉ី ដែលអាចបន្តវេនពីលោកឪពុករបស់ប្អូន»។ «ខ្ញុំឯកភាពតាមសំណើរបស់ប្អូនប្រុស គង់ បុរាណ។ ខ្ញុំបានប្រគល់ភារកិច្ចជូនឯកឧត្តម ឧបនាយករដ្ឋមន្ត្រី រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមុខងារសាធារណៈ និងលោកជំទាវ រដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងវប្បធម៌ និងវិចិត្រសិល្បៈ ដើម្បីរៀបចំកិច្ចការងារនេះ។ សូមជូនពរប្អូនប្រុស ទទួលបានជោគជ័យក្នុងការបន្តវេនចាប៉ីពីលោកតា គង់ ណៃ។ នេះជាការបញ្ជាក់របស់សម្តេចធិបតី ហ៊ុន ម៉ាណែត។

សម្តេចធិបតី តបតាមការស្នើសុំនេះបន្ទាប់ពីលោក គង់ បុរាណ បានបង្ហោះសារមួយនៅលើបណ្តាញសង្គមយ៉ាងដូច្នេះថា «ខ្ញុំបាទឈ្មោះ គង់ បុរាណ កូនប្រុសតែម្នាក់គត់ក្នុងចំណោមបងប្អូន១០នាក់ដែលបានបន្តវេនចាប៉ី ពីលោកឪពុក គង់ ណៃ តែសព្វថ្ងៃខ្ញុំមិនទាន់មានក្របខណ្ឌរដ្ឋនៅឡើយទេ ខ្ញុំចង់បានក្របខណ្ឌរដ្ឋមួយកន្លែងដើម្បីជួយបំរើរដ្ឋដូចពុកខ្ញុំនិងជីវភាពសម្រាប់ថ្ងៃខាងមុខ។ ដូច្នេះសូមពុកម៉ែបងប្អូនអ៊ំយាយតាជួយស៊ែរផង ក្រែងដំណឹងនេះជ្រាបដល់ប្រមុខថ្នាក់ដឹកនាំរាជរដ្ឋាភិបាលលោកជ្រាបដំណឹង សូមអរគុណ និងអរព្រះគុណ»។

ក្រោយពីបំណងប្រាថ្នារបស់ខ្លួនបានសម្រេច លោក គង់ បុរាណ បានបង្ហាញអារម្មណ៍រំភើបចិត្តយ៉ាងខ្លាំងដែលទទួលបានក្តីសណ្តោសពីនាយករដ្ឋមន្រ្តី។ លោក បានរៀបរាប់ថា« ខ្ញុំបាទ គង់ បុរាណពេលបានទទួលដំណឹងនេះខ្ញុំបាទពិតជាសប្បាយរីករាយណាស់ ដែលសម្តេច ពេញចិត្តនិងស្រលាញ់អាណិតដល់រូបខ្ញុំជាសិល្បៈចាប៉ីដងវែង បន្តវេនពីឪពុក សូមដួងព្រលឹងពុកបានស្ងប់នៅដានលើ កូនបានសម្រេចបំណងប្រាថ្នាហើយ ហើយជាចុងក្រោយសូមជូនពរសម្តេចនិងលោកជំទាវព្រមទាំងក្រុមគ្រួសារជួបតែសំណាងល្អ សុខភាពល្អ គ្រប់ពេលវេលាជារៀងរហូត ក្រោមម្លប់សន្តិភាពជារៀងរហូត»។

គួរបញ្ជាក់ផងដែរថា ព្រឹទ្ធាចារ្យ គង់ ណៃ វីរសិល្បករចាប៉ីដងវែងមរតកមនុស្សរស់កម្ពុជាបានទទួលអនិច្ចកម្មក្នុងជន្មាយុ៨០ឆ្នាំដោយរោគាពាធនៅឯស្រុកកំណើតខេត្តកំពតកាលពីរសៀលថ្ងៃទី២៨ មិថុនា ឆ្នាំ២០២៤៕

ថ្មីៗនេះ ដោយមានការលើកឡើងយ៉ាងក្តៅគគុករវាងជនជាតិខ្មែរនិងថៃទាក់ទងនឹងទម្រង់ល្ខោនបាសាក់របស់ខ្មែរ រហូតដល់មានមតិលើកឡើងព្រោងព្រាតថាបែបនេះឬបែបនោះ។ យ៉ាងណាមិញ សិល្បការិនីល្ខោនបាសាក់ខ្មែរមួយរូប ហាក់ហួសចិត្តនឹងការលើកឡើងរបស់ជាតិសាសន៍ថៃខ្លាំងពេក ដែលថាល្ខោនបាសាក់ចម្លងពីហ៊ីចិន ទើបគាត់បានចូលទៅបញ្ចេញមតិនិងគូសបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ៗបែបនេះ។

កាលពីថ្ងៃទី ១០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២៤នេះ យោងតាមបង្ហោះនៅលើបណ្តាញសង្គមហ្វេសបុកដោយសិល្បការិនីល្ខោនបាសាក់ វន ឆវី បានលើកឡើងថា«មានជនជាតិថៃមួយចំនួនតូច ចូលខមិនថានេះជាល្ខោនថ្មីដែលចម្លងពីហ៊ីចិន ខ្ញុំឃើញហើយក៏ហួសចិត្ដ ទាំងដែលជនជាតិថៃ មិនដែលស្គាល់ពីសិល្បៈល្ខោនខ្មែរមានប៉ុន្មានទម្រង់ផង»។

«ល្ខោនបាសាក់របស់ខ្មែរមានដើមកំណើតនៅ ស្រុកបាសាក់ ខេត្តឃ្លាំង ទល់មុខព្រះត្រពាំង កម្ពុជាក្រោម ដែលដើមឡើយមានឈ្មោះថាល្ខោន ទ្រើងឃ្លោក ឬយូរកេរ។ ហើយបាននាំមកសម្ដែងនៅខ្មែរកណ្ដាលដំបូង ក្នុងឆ្នាំ១៩៣០ រហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ បើគិតទៅគឺជិត ១០០ ឆ្នាំហើយ នៅលើទឹកដីខ្មែរកណ្ដាល»។

សិល្បការិនីល្ខោនបាសាក់រូបនេះបានបន្តទៀតថា«ល្ខោនបាសាក់មានភាពរហ័សរហួន ខុសឆ្ងាយពីល្ខោនដទៃ ព្រោះល្ខោនបាសាក់ទទួលឥទ្ធិពលពីល្ខោនហ៊ី(ចិន) និងល្ខោនកៃលឿង(យួន)មួយផ្នែក និងមួយផ្នែកទៀតចម្លងពីល្ខោនមហោរីខ្មែរ បានឆ្នៃចេញជារសជាតិថ្មីគឺល្ខោនបាសាក់សព្វថ្ងៃ។ ចម្រៀងល្ខោនបាសាក់ចែកចេញជាបួនផ្នែកធំៗគឺ ចម្រៀងបាសាក់សុទ្ធ ២៨បទ, មហោរីឆ្នៃ ៨៩ បទ, ឥទ្ធិពលពីចិននិងយួន ២២បទ និងឥទ្ធិពលបារាំង ១៦បទ»។

ជាមួយគ្នានោះ លោកស្រីបានបញ្ជាក់ទៀតថា ល្ខោនបាសាក់ខ្មែរនៅផ្នែកខ្លះបានទទួលឥទ្ធិពលពីហ៊ីចិនពិតមែន ព្រោះកាលគ្រានោះចិនមករស់នៅនិងនាំយកហ៊ីមកសម្តែងនៅលើទឹកដីកូសាំងស៊ីន ទើបខ្មែរចម្លងចំណុចសំខាន់ៗរបស់ហ៊ីចិនផងដែរ»៕