ប្រទេសចិន៖ USS Chung-Hoon ដែលជានាវាពិឃាតមួយ បំពាក់ដោយប្រព័ន្ធកាំជ្រួចរបស់អាមេរិក បានធ្វើដំណើរឆ្លងកាត់ច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់ ក្នុងសប្តាហ៍ដំបូងនៃឆ្នាំ ២០២៣ រហូតចិនបានចេញមុខថ្កោលទោសទៅកាន់អាមេរិកពីទង្វើមួយនេះ។

នាថ្ងៃទី ៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣ ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានបរទេសរាយការណ៍ពីទីក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន សហរដ្ឋអាមេរិកឱ្យដឹងថា កងនាវាចរទី៧ និងកងនាវាចរប៉ាស៊ីហ្វិក របស់សហរដ្ឋអាមេរិក បានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍មួយ បញ្ជាក់ពីការដាក់ពង្រាយ នាវាពិឃាតមីស៊ីលលំដាប់ពិភពលោក USS Chung-Hoon ឆ្លងកាត់ច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់។

ការធ្វើដំណើរឆ្លកងកាត់នេះគឺដើម្បីគូសបញ្ជាក់ពីជំហរគោលនយោបាយយោធារបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ស្តីពីសេរីភាពនៃការល្បាតនៅក្នុងតំបន់ឥណ្ឌូ-ប៉ាស៊ីហ្វិក។

ទោះជាយ៉ាងណា បើទោះបីជាការធ្វើដំណើររបស់កងទ័ពអាមេរិកលើដែនសមុទ្រតៃវ៉ាន់មិនមែនជាលើកដំបូងក៏ដោយ ប៉ុន្តែស្ថានទូតចិនប្រចាំក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនបានចេញសេចក្តីថ្លែងការណ៍ថា សហរដ្ឋអាមេរិកត្រូវបានថ្កោលទោសចំពោះទង្វើមួយនេះ។ ហើយក៏បានអំពាវនាវឲ្យរដ្ឋាភិបាលក្រុងវ៉ាស៊ីនតោនបញ្ឈប់ជាមួយសកម្មភាពដែលវាបង្ហាញពីចេតនាបង្កហឹង្សា និងបំផ្លាញសន្តិភាព ក៏ដូចជាស្ថិរភាពនៅច្រកសមុទ្រតៃវ៉ាន់យ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរផងដែរ៕ ប្រភព៖ Dailynews

ភ្នំពេញ៖ អ្នកដំណើរតាមក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍រាប់ពាន់នាក់នៅទូទាំងប្រទេស ប៉ាពួញូហ្គីណេ​ ត្រូវបានលុបចោល បន្ទាប់ពីអ្នកផ្គត់ផ្គង់តែមួយគត់នៃផលិតផលប្រេង ទៅឱ្យក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍របស់ប្រទេសនេះបានបញ្ឈប់ការផ្គត់ផ្គង់ប្រេងឥន្ធនៈ។

យោងតាមកាសែត The Guardian ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ធំបំផុតរបស់ប៉ាពួញូហ្គីណេ – Air Niugini – ត្រូវលុបចោលជើងហោះហើរក្នុងស្រុកទាំងអស់ចាប់ពីថ្ងៃទី ៥ ខែមករា បន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុន Puma Energy ដែលជាក្រុមហ៊ុនផ្គត់ផ្គង់ប្រេងឥន្ធនៈតែមួយគត់របស់ប្រទេសបានបញ្ឈប់ការផ្គត់ផ្គង់ប្រេងឥន្ធនៈ Jet A1 ដល់ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ទាំងអស់។

ទន្ទឹមនឹងនេះ ក្រុមហ៊ុន Puma Energy បាននិយាយថា ខ្លួនមិនមានការផ្គត់ផ្គង់គ្រប់គ្រាន់ទេ ដោយសារតែធនាគារកណ្តាល Papua New Guinea ខ្វះខាតរូបិយប័ណ្ណបរទេស ដើម្បីទិញប្រេងឥន្ធនៈនៅក្នុងទីផ្សារអន្តរជាតិ។

បន្ទាប់ពីក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍ធំៗជាច្រើនត្រូវលុបចោលជើងហោះហើរនៅថ្ងៃទី ៥ ខែមករា ភាពចលាចលបានផ្ទុះឡើងនៅអាកាសយានដ្ឋានក្នុងស្រុកក្នុងរដ្ឋធានី Port Moresby ។ អ្នកដំណើររាប់រយនាក់ដែលជើងហោះហើរត្រូវបានលុបចោលនៅអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិ Jacksons ក្នុងរដ្ឋធានីបានស្នើសុំឱ្យរដ្ឋាភិបាលរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រី James Marape អន្តរាគមន៍ដោះស្រាយបញ្ហានេះ។លោក Simdei Kamgu ជាភ្ញៀវទេសចរណ៍ទៅកាន់ខេត្ត Kiunga ភាគខាងលិចរបស់ប្រទេសបាននិយាយថា “ជីវិតរបស់យើងកំពុងរងផលប៉ះពាល់ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីឆ្នាំថ្មី” ។

នាយករដ្ឋមន្ត្រី Marape បានប្រកាសថា វិបត្តិបច្ចុប្បន្នបានក្លាយជាបញ្ហាសន្តិសុខជាតិ ហើយបានស្នើឱ្យធនាគារកណ្តាល និងក្រុមហ៊ុន Puma Energy រកដំណោះស្រាយ ៕

ប្រទេសចិន៖ ក្រុមអ្នកស្រាវជ្រាវប្រព័ន្ធការពារ Great Wall of China ដែលត្រូវបានលើកឡើងថាជាអច្ឆរិយៈមួយរបស់ពិភពលោក បានប្រទះឃើញនូវទ្វារសម្ងាត់ជាង១៣០ត្រូវបានគេរកឃើញនៅលើមហាកំផែងនៃប្រទេសចិន។

កាលពីថ្ងៃទី ​៥ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣ ទីភ្នាក់ងាសារព័ត៌មានចិនស៊ិនហួ បានចុះផ្សាយថាសាលាក្រុងធានជីន ដោយក្រុមការងារបានវិភាគរូបភាពបន្ថែមទៀតនៅលើមហារកំផែងចិន ហើយបានចុះទៅកាន់ទីតាំងដើម្បីរុករកទ្វារសម្ងាត់ និងបានប្រទះឃើញនូវទ្វារសម្ងាត់ជាង១៣០នៅលើនោះ។

ដោយក្នុងនោះគេបានបញ្ជាថា ទ្វារសម្ងាត់នីមួយៗត្រូវបានរចនាឡើងដើម្បីលាយបញ្ចូលគ្នានឹង ទេសភាពក្នុងតំបន់ ដោយកាលពីមុនទ្វារសម្ងាត់ទាំងនេះត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយកាយរឹទ្ធិ ខណៈពេលដែលច្រកផ្លូវទ្វារមួយចំនួនត្រូវបានសាងសង់ដើម្បីជាបណ្តាញទំនាក់ទំនងរវាងតំបន់ខាងក្នុង និងខាងក្រៅមហាកំផែង នៃប្រទេសចិន ឬសម្រាប់ពាណិជ្ជកម្មនៅសម័យបុរាណ។

ទន្ធឹមនឹងនោះ ឯកសារផ្លូវការមួយចំនួនដែលមានអាយុកាលតាំងពីរាជវង្សមីង ឆ្នាំ១៣៦៨-១៦៤៤ ចែងថាពួកត្រកូលរាជវង្សត្រូវបានអនុញ្ញាតឱ្យប្រើទ្វារសម្ងាត់ខាងលើនេះ ដែលជាផ្លូវក្រាលដោយវាលស្មៅរខៀវខ្ចីវាងតំបន់ Qinghai និង Hetao ភាគពាយ័ព្យនៃប្រទេសចិន ដែលជាតំបន់សម្បូរទៅដោយធនធានទឹក និង ស្មៅនៅសម័យនោះ។

បន្ថែមពីនោះ លោក Li Ze ដែលជាសមាជិកក្រុមស្រាវជ្រាវម្នាក់បានពន្យល់ថា ច្រកចេញចូលដែលប្រឈមមុខនឹងសត្រូវត្រូវបានបិទបាំងដោយឥដ្ឋ  ដោយប្រហោងអាចធ្វើឱ្យខ្មាំងសត្រូវស្ទើរតែមិនអាច ដឹងពីទីតាំងនៃច្រកចេញ ។ នេះជាសក្ខីភាពដ៏អស្ចារ្យមួយចំពោះអ្នកប្រាជ្ញាយោធារបស់ចិនបុរាណ។

សូមបញ្ជាក់ថា កាលពីមុនប្រទេសចិនមានការសិក្សាតិចតួចអំពីទ្វារសម្ងាត់បែបនេះ ប៉ុន្តែការរកឃើញថ្មីនេះ វាអាចជួយបង្ហាញនូវយន្តការស្ថាបត្យកម្មពេញលេញ និងជាក់ស្តែងនៃមហាកំផែងចិន ហើយក្រុមការងារក៏បានរកឃើញច្រកចេញដ៏អាថ៌កំបាំងបំផុតនៃផ្លូវសម្ងាត់ទាំងនេះផងដែរ។

ពិតណាស់កន្លងមកវាត្រូវបានកត់ត្រាដោយអ្នកប្រាជ្ញនៃរាជវង្ស Tang, Song, Ming និង Qing ប៉ុន្តែមិនមានភស្តុតាងជាក់ស្តែងនៃច្រកចេញសម្ងាត់ប្រភេទនេះមិនធ្លាប់មាននរណាបានប្រទះឃើញពីមុនមកទេ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្នទើបមានការរកឃើញទ្វារទាំងនេះ។

គួរបង្ហាញឱ្យដឹងផងដែរថា មហាកំផែងចិនមានផ្នែកជាប់គ្នាជាច្រើននៃជញ្ជាំង វាមានប្រវែងសរុបជាង ២០,០០០ គីឡូម៉ែត្រ ហើយត្រូវបានចុះបញ្ជីជាបេតិកភណ្ឌពិភពលោកដោយអង្គការអប់រំ វិទ្យាសាស្ត្រ និងវប្បធម៌របស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (UNESCO) និងក្លាយជាតំបន់ទេសចរដ៏ពេញនិយមសម្រាប់ពិភពលោកផងដែរ៕ ប្រភព៖ Dailynews

បរទេស៖ ទីភ្នាក់ងារឧតុនិយមអាមេរិកបានធ្វើការព្រមាន រដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ាដែលនឹងបន្តជួបប្រទះនូវឥទ្ធិពលធ្ងន់ធ្ងរនៃបាតុភូត “ព្យុះស៊ីក្លូន” រួមទាំងទឹកជំនន់ និងការរអិលបាក់ដី ដែលបាតុភូតនេះបានបណ្តាលឱ្យមនុស្ស២ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត។

នាថ្ងៃទី ៦ ខែមករា ឆ្នាំ២០២៣ ទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មានបរទេសបានរាយការណ៍ពីទីក្រុង Los Angeles  សហរដ្ឋអាមេរិក ថាទីភ្នាក់ងារឧតុនិយមជាតិអាមេរិក (NWS) បានព្យាករណ៍ ថានឹងមានភ្លៀងធ្លាក់ ២.៥ សង់ទីម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោង នៅក្នុងតំបន់ភាគច្រើននៃរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា លើកលែងតែតំបន់តាមបណ្តោយឆ្នេរភាគខាងត្បូង ដែលតំបន់នេះគេព្យាករណ៍ថា ភ្លៀងអាចនឹងធ្លាក់ ៧.៦ សង់ទីម៉ែត្រក្នុងមួយម៉ោង។ ខណៈពេលដែលថ្មីៗនេះរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ាបានជួបប្រទះនូវឥទ្ធិពលធ្ងន់ធ្ងរនៃបាតុភូត “ព្យុះស៊ីក្លូន” រួមទាំងទឹកជំនន់ និងការរអិលបាក់ដីដែលបណ្តាលឱ្យមនុស្ស២ នាក់បានបាត់បង់ជីវិត។

ជាមួយគ្នានោះផងដែរ ទីភ្នាក់ងារឧតុនិយម បានព្យាករណ៍បន្តថានឹងមានព្រិលធ្លាក់ខ្លាំងនៅក្នុងតំបន់ជ្រលងភ្នំនៃរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា រួមជាមួយនឹងការព្រមានអំពីការរអិលបាក់ដី និងទឹកជំនន់ភ្លាមៗនៅក្នុងតំបន់ជាច្រើនផ្សេងទៀត ជាពិសេសនៅតំបន់ដែលរងគ្រោះដោយភ្លើងឆេះព្រៃ រួម​ទាំងតំបន់ដែលធ្លាប់ទទួលឥទ្ធិពលយ៉ាងខ្លាំងពីព្យុះមូសុង រួមមានតំបន់ខាងជើងក៏មានការព្រមានអំពីរលកព្យុះកម្ពស់ជាច្រើនម៉ែត្រផងដែរ ។

យ៉ាងណាមិញសូមបញ្ជាក់ផងដែរថា កាលីហ្វ័រញ៉ាកំពុងប្រឈមមុខនឹងឥទ្ធិពលនៃរលកថ្មីពី “ព្យុះស៊ីក្លូន” ដែលមានន័យថាអាកាសធាតុអាក្រក់ខ្លាំង ដែលបណ្តាលមកពីសម្ពាធទាបភ្លាមៗ។ ហើយវាបាន ពង្រីកឥទ្ធិពល របស់វាដល់កម្រិតកាន់តែខ្លាំង ចាប់តាំងពីពីថ្ងៃពុធកន្លងទៅ។

លើសពីនេះលោក Gavin Newsom អភិបាលរដ្ឋកាលីហ្វ័រញ៉ា ក៏បានប្រកាសស្ថានភាពអាសន្ន ដើម្បីអនុញ្ញាតឱ្យភ្នាក់ងារពាក់ព័ន្ធបង្កើនការត្រៀមខ្លួន ក្នុងការទប់ទល់នឹងគ្រោះមហន្តរាយនេះ ហើយប្រជាជននៅក្នុងតំបន់គ្រោះថ្នាក់មួយចំនួនត្រូវបានព្រមាន អំពីលទ្ធភាពនៃការជម្លៀសខ្លួនផងដែរ៕ ប្រភព៖ Dailynews