រដ្ឋធានីហ្សាការតា៖ មេដឹកនាំសហរដ្ឋអាមេរិក និង ចិន បានជួបគ្នា ជាមួយនឹងបណ្ដាមេដឹកនាំ នៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (ហៅកាត់ អាស៊ាន) នៅក្នុងរដ្ឋធានីហ្សាការតា ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី ចំពេលមានភាពតានតឹងកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង នៅក្នុងតំបន់។

សារព័ត៌មានរបស់សិង្ហបុរី Channel News Asia បានចេញផ្សាយ កាលពីព្រឹក ថ្ងៃសុក្រ ទី៨ ខែកញ្ញា ថា ប្រទេសមហាសេដ្ឋកិច្ចចំនួន២របស់ពិភពលោក គឺសហរដ្ឋអាមេរិក និង ចិន បានវាយប្រហារគ្នា ដោយសារសង្គ្រាមវោហារសាស្រ្ដ ជុំវិញបញ្ហាជម្លោះនៅសមុទ្រចិនខាងត្បូង នៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូល ជាមួយនឹងក្រុមមេដឹកនាំអាស៊ាន កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ (ទី៧ ខែកញ្ញា) ស្របពេលឥណ្ឌូណេស៊ី ធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះ នៃកិច្ចប្រជុំ បានជំរុញឲ្យសមភាគី ត្រូវតែរក្សានូវសន្ដិភាព និង បញ្ចៀសនូវជម្លោះនានា។

នៅក្នុងអំឡុងកិច្ចប្រជុំអាស៊ីបូព៌ាប្រចាំឆ្នាំ (EAS) ដែលបានធ្វើឡើង នៅខាងក្រៅកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន ស្ថិតក្នុងរដ្ឋធានីហ្សាការតា ប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី នោះ លោកស្រី កាម៉ាឡា ហាររីស (Kamala Harris) អនុប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក បានអះអាង ថា «សេរីភាព នៃការធ្វើនាវាចរណ៍ និង ការហោះហើរ ត្រូវតែគោរព នៅលើសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលមានការប្រជែងគ្នាយ៉ាងក្ដៅគគុកនោះ»។

លោកស្រី អនុប្រធានាធិបតី ដែលបានចូលរួមកិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ាន នៅក្នុងនាមជាប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក លោក ចូ បៃដិន (Joe Biden) បានបញ្ជាក់ ថា ជម្លោះទាំងអស់ត្រូវតែដោះស្រាយ ដោយសន្តិវិធី និង ស្របតាមច្បាប់អន្តរជាតិ រួមទាំងអនុសញ្ញារបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ស្តីពីច្បាប់សមុទ្រឆ្នាំ១៩៨២ ដែលត្រូវបានផ្តល់សច្ចាប័ន ដោយប្រទេសជាង ១៦០ រួមទាំងប្រទេសចិន… ផងដែរ។

លោកស្រី កាម៉ាឡា ហាររីស ក៏បានបញ្ជាក់ជាថ្មី អំពីការគាំទ្ររបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ចំពោះសេចក្តីសម្រេចរបស់តុលាការអាជ្ញាកណ្តាលរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ ឆ្នាំ២០១៦ ដោយបានសម្រេច ថា ប្រទេសចិន មិនមានមូលដ្ឋានស្របតាមផ្លូវច្បាប់ នៅក្នុងការទាមទារយកតំបន់ជាច្រើន នៅក្នុងសមុទ្រចិនខាងត្បូង ដែលមានទំហំ៣,៥លានគីឡូម៉ែត្រការ៉េ ជាមួយនឹងទំហំពាណិជ្ជកម្មឆ្លងកាត់ មានតម្លៃជាង៣ពាន់ពាន់លានដុល្លារ ជារៀងរាល់ឆ្នាំនោះឡើយ។ សមុទ្រចិនខាងត្បូង ជាផ្លូវសមុទ្រដ៏សំខាន់បំផុតមួយ សម្រាប់ការដឹកជញ្ជូនទំនិញ មានទំហំមួយភាគបី នៃការដឹកជញ្ជូនរបស់ពិភពលោក។

សេចក្តីថ្លែងការណ៍ពីសេតវិមាន បានសរសេរ ថា «លោកស្រី អនុប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក បានបញ្ជាក់ អំពីសារៈសំខាន់ នៃសណ្តាប់ធ្នាប់ ផ្អែកលើមូលដ្ឋានច្បាប់អន្តរជាតិ នៅក្នុងការរក្សាសន្តិភាព និង វិបុលភាព នៅតំបន់ឥណ្ឌូប៉ាស៊ីហ្វិក អស់រយៈពេលជាច្រើនទសវត្សរ៍កន្លងមកហើយ ខណៈមានការទទួលស្គាល់ពីសហគមន៍អន្តរជាតិ សម្រាប់ដោះស្រាយរាល់ការគំរាមកំហែង ដែលកំពុងតែកើនឡើងយ៉ាងខ្លាំង ដល់សណ្ដាប់ធ្នាប់នេះ»។

ជាមួយគ្នានេះ សេតវិមាន បានបន្ថែម ថា លោកស្រី អនុប្រធានាធិបតី ក៏បានលើកឡើង អំពីការព្រួយបារម្ភ ជុំវិញ«ការរំលោភបំពានសិទ្ធិមនុស្សយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ត្រូវបានប្រព្រឹត្ត ដោយសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន» នៅក្នុងអំឡុងកិច្ចប្រជុំអាស៊ីបូព៌ា EAS រូមជាមួយសមាជិកអាស៊ានទាំង១០ និង ដៃគូសន្ទនាចំនួន៨ផ្សេងទៀត មានដូចជា ប្រទេសចិន និង សហរដ្ឋអាមេរិក។

សហរដ្ឋអាមេរិក តែងតែចោទប្រកាន់ប្រទេសចិន ជារឿយៗ ថា រដ្ឋាភិបាលក្រុងប៉េកាំង មិនយកចិត្តទុកដាក់លើសិទ្ធិមនុស្ស នៅក្នុងខេត្តស៊ីនជាង (Xinjiang) ហើយជាអ្នករំលោភលើសេរីភាពសាសនា នៅក្នុងចំណោមប្រទេសផ្សេងៗទៀត៕

បរទេស៖ ក្រុមហ៊ុន Apple ត្រូវបានគេនិយាយថាកំពុងអភិវឌ្ឍគំរូភាសា Ajax GPT របស់ខ្លួនដែលរីកចម្រើនខ្លាំងជាង ChatGPT ។

យោងតាមសារព័ត៌មាន The Information បានឱ្យដឹងថា ក្រុមហ៊ុន Apple កំពុងវិនិយោគលើម៉ូដែលបញ្ញាសិប្បនិម្មិតផ្សេងៗគ្នាជាច្រើន ដោយចំណាយប្រាក់រាប់លានដុល្លារក្នុងមួយថ្ងៃ ជាមួយនឹងគោលដៅធ្វើឱ្យប្រសើរឡើងនូវ Siri ។ ក្រុមហ៊ុនក៏បានបញ្ចូល AI ផងដែរ ដើម្បីធ្វើឱ្យវាកាន់តែងាយស្រួលក្នុងការធ្វើកិច្ចការច្រើនជំហានដោយស្វ័យប្រវត្តិជាមួយ Siri ។

បច្ចុប្បន្ន Apple កំពុងអភិវឌ្ឍ Ajax GPT ដែលត្រូវបានគេដឹងថាខ្លាំងជាង OpenAI’s GPT ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ យោងទៅតាម Bloomberg គំរូ AI ថ្មីនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងដំបូងសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ផ្ទៃក្នុង ហើយមានកម្រិតតិចតួចនៅក្នុងការងាររបស់ក្រុមហ៊ុន។

Apple បានដាក់បញ្ចូល AI ទៅក្នុងផលិតផលមួយចំនួន ដូចជាមុខងាររកឃើញការធ្លាក់នៅលើ Apple Watch ជាដើម។ ដូច្នេះហើយ ក្រុមហ៊ុនប្រហែលជាមិនប្រញាប់ប្រញាល់ក្នុងការដាក់ចេញនូវ ម៉ូដែល AI ជំនាន់ថ្មីនោះទេ ដោយសារតែពួកគេត្រូវធ្វើតេស្តឱ្យបានហ្មត់ចត់សម្រាប់សុវត្ថិភាព មុនពេលពួកវាអាចដាក់ឱ្យប្រើប្រាស់ទៅកាន់អ្នកប្រើប្រាស់ចុងក្រោយ៕
ប្រភព៖vnexpress

ប្រទេសចិន ៖ អ្នកលេងបណ្តាញសង្គមនៅប្រទេសចិនបានជជែកវែកញែកគ្នាយ៉ាងខ្លាំងក្លា ក្រោយពីសាលារៀនបឋមសិក្សាឯកជនមួយកន្លែងតម្រូវឱ្យអាណាព្យាបាលបង់ប្រាក់រហូតដល់៦៨០យាន់ សម្រាប់ថ្លៃសម្រាកពេលថ្ងៃត្រង់ក្នុងថ្នាក់រៀនរបស់សិស្ស ។ គេរាយការណ៍ថា សាលាបឋមសិក្សានេះឈ្មោះ Jiesheng មានទីតាំងនៅខេត្តក្វាងទុង ដែលស្ថិតនៅភាគអាគ្នេយ៍ប្រទេសចិន មានគម្រោងប្រមូលប្រាក់ពីអាណាព្យាបាលសម្រាប់បវេសនកាលថ្មី ។

សារព័ត៌មានចិនឈ្មោះ Xibu Juece ចុះផ្សាយថា មន្ត្រីការិយាល័យអប់រំស្រុកលើកឡើងថា ប្រធានបទដែលគេកំពុងជជែកគ្នាក្នុងបណ្តាញសង្គម មិនមែនជាច្បាប់ទេ ប៉ុន្តែសាលារៀនឯកជនមានសិទ្ធិធ្វើបែបនេះ ។

ភស្តុតាងរូបភាពថតតាមទូរស័ព្ទបង្ហាញថា សាលារៀនបានជូនដំណឹងតាមក្រុម WeChat របស់អាណាព្យាបាលសិស្ស និងគ្រូបង្រៀន និងបកស្រាយរឿងនេះរួចហើយ ប៉ុន្តែមិនបានបញ្ជាក់ហេតុផលពីការប្រមូលប្រាក់ទេ ។ សាលាគ្រាន់តែបញ្ជាក់ថា ការគេងនៅតុរៀនរបស់សិស្ស សាលានឹងតម្រូវឱ្យឪពុក-ម្តាយបង់ប្រាក់ចំនួន២០០យាន់ក្នុងរយៈពេល៦ខែ ចំណែកកូនសិស្សណាចង់គេងនៅលើកម្រាលក្នុងថ្នាក់រៀន សាលានឹងទាមទារឱ្យបង់ប្រាក់ចំនួន៣៦០យាន់ ។ រីឯការគេងនៅលើគ្រែនៅក្នុងបន្ទប់ផ្ទាល់ខ្លួន កូនសិស្សម្នាក់ៗត្រូវចំណាយប្រាក់រហូតដល់៦៨០យាន់ ។

សាលារៀនបកស្រាយថា ការប្រមូលប្រាក់ពីអាណាព្យាបាលសម្រាប់ថ្លៃសម្រាកពេលថ្ងៃត្រង់ក្នុងថ្នាក់រៀនរបស់សិស្ស ពិតជាមានមែន ដោយខាងសាលានឹងចាត់ឱ្យគ្រូមកជួយថែទាំសិស្សក្នុងអំឡុងពេលពួកគេគេង ប៉ុន្តែសាលាមិនបានបង្ខំទេ គឺកូនសិស្សអាចជ្រើសរើសត្រឡប់ទៅផ្ទះវិញនៅពេលថ្ងៃត្រង់ក៏បាន ។ ចំណែកអ្នកនាំពាក្យការិយាល័យអភិវឌ្ឍន៍ទីក្រុង Dongguan លើកឡើងថា ការប្រមូលប្រាក់នេះសមរម្យហើយ ព្រោះសាលាបានរៀបចំឱ្យមានគ្រូនៅជួយថែទាំពេលកូនសិស្សគេង ។

ការប្រកាសដំឡើងថ្លៃនេះបានធ្វើឱ្យអ្នកលេងបណ្តាញសង្គមចិនតវ៉ាជាខ្លាំង ក្នុងនោះជនជាតិចិនម្នាក់និយាយថា ៖ «វាជារឿងកំប្លែងមែនទេ ? សាលារៀនឆ្កួតខ្លាំងហើយ រកតែប្រាក់» ។ ជនជាតិចិនម្នាក់ទៀតថា ៖ «ខ្ញុំជាមនុស្សតែម្នាក់មែនទេ ដែលយល់ថា ហេតុអ្វីកូនសិស្សត្រូវចំណាយប្រាក់ថ្លៃគេងនៅតុរៀន» ។ ជនជាតិចិនម្នាក់ទៀតថា ៖ «គ្មានប្រយោជន៍ទេ នៅថ្ងៃខាងមុខ សាលារៀននឹងគិតថ្លៃចូលបន្ទប់ទឹក ឬថ្លៃដកដង្ហើមថែមទៀត» ៕ ប្រភព ៖ beartai

រដ្ឋធានីព្យុងយ៉ាង៖ កូរ៉េខាងជើង បានចាប់ផ្ដើមប្រតិបត្ដិការនាវាមុជទឹកវាយប្រហារដោយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរតាក់ទិក ចំពេលមានការព្រមាន ពីសហរដ្ឋអាមេរិក និង សម្ពន្ធមិត្ដរបស់ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន ជុំវិញសកម្មភាពរបស់ក្រុងព្យុងយ៉ាង លក់គ្រឿងសព្វាវុធ ទៅឲ្យរុស្ស៊ី។។

សារព័ត៌មាន Al Jazeera បានចេញផ្សាយ កាលពីព្រឹក ថ្ងៃសុក្រ ទី៨ ខែកញ្ញា ថា កូរ៉េខាងជើង បានចាប់ផ្តើមប្រតិបត្តិការ ជាលើកដំបូងនូវនាវាមុជទឹកវាយប្រហារនុយក្លេអ៊ែរតាក់ទិក។ នេះជាសកម្មភាពយោធាដ៏សំខាន់ នៃផែនការរបស់មេដឹកនាំកូរ៉េខាងជើង លោក គីម ជុងអ៊ុន ដើម្បីបង្កើតកងនាវាចរណ៍ បំពាក់ដោយអាវុធនុយក្លេអ៊ែរ សម្រាប់ប្រឆាំងនឹងសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយសម្ពន្ធមិត្តអាស៊ីរបស់ក្រុងវ៉ាស៊ីនតោន។

បើតាមទីភ្នាក់ងារសារព័ត៌មាន គ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋកូរ៉េខាងជើង KCNA បានរាយការណ៍ ថា នាវាមុជទឹក No 841 ឈ្មោះ Hero Kim Kun Ok បន្ទាប់ពីបុគ្គលប្រវត្តិសាស្ត្រកូរ៉េខាងជើងដ៏លេចធ្លោមួយរូប ដែលបានចេញប្រតិបត្ដិការ កាលពីថ្ងៃពុធ (ទី៧ ខែកញ្ញា) ដោយមានលោក គីម ជាអ្នកមើលការខុសត្រូវ នៅក្នុងព្រឹត្តិការណ៍នោះ។

នៅក្នុងព្រឹត្ដិការណ៍ត្រួតពិនិត្យដល់ប្រតិបត្ដិការនាវាមុជទឹកវាយប្រហារនុយក្លេអ៊ែរនោះ លោក គីម ជុងអ៊ុន បានអំពាវនាវស្នើឲ្យមានការអភិវឌ្ឍកងនាវាឲ្យបានឆាប់រហ័ស និង ការបំពាក់អាវុធនុយក្លេអ៊ែរ។

លោកប្រធានាធិបតី លោក យូន ស៊ុកយូល បានបញ្ជាក់ នៅថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ (ទី៧ ខែកញ្ញា) ថា រាល់ការគំរាមកំហែងណាមួយ ពីកម្មវិធីអាវុធនុយក្លេអ៊ែររបស់កូរ៉េខាងជើង គឺជាការគំរាមកំហែងយ៉ាងពិតប្រាកដ ដោយកំណត់គោលដៅ ទៅលើប្រទេសនានា ដែលកំពុងចូលរួមកិច្ចប្រជុំកំពូល នៅប្រទេសឥណ្ឌូណេស៊ី។ ចំណែកការទទួលខុសត្រូវដ៏ចម្បង សម្រាប់បញ្ហានេះ គឺមានតែបណ្តាប្រទេស ជាសមាជិកអចិន្រ្តៃយ៍ នៃក្រុមប្រឹក្សាសន្តិសុខអង្គការសហប្រជាជាតិ។

ជាមួយគ្នានេះ លោកស្រី កាម៉ាឡា ហាររី (Kamala Harris) អនុប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិក បានបញ្ជាក់ កាលពីថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ (ទី៧ ខែកញ្ញា) ថា ប្រសិនបើកូរ៉េខាងជើង គាំទ្រជំនួយយោធាណាមួយ ជួយដល់ប្រទេសរុស្ស៊ី សម្រាប់កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងសង្គ្រាមរបស់ក្រុងមូស្គូ នៅក្នុងប្រទេសអ៊ុយក្រែន នឹងក្លាយជាកំហុសដ៏ធំ៕

ទីក្រុងហុងកុង ៖ ទីក្រុងហុងកុងបានប្រកាសអាសន្នជាបន្ទាន់ទៅកាន់ពលរដ្ឋ ក្រោយកើតហេតុការណ៍ភ្លៀងធ្លាក់យ៉ាងខ្លាំង ។ អាជ្ញាធរក្រុងហុងកុងបានហៅហេតុការណ៍នេះថា «ភ្លៀង១ពាន់ឆ្នាំ» ដោយសារវាបណ្តាលឱ្យមានទឹកជំនន់ពាសពេញទីក្រុង ហើយផ្លូវទាំងអស់ក្លាយជាប្រឡាយទឹក ។

កាលពីយប់ថ្ងៃទី៧ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០២៣ មានភ្លៀងធ្លាក់យ៉ាងខ្លាំងនៅទីក្រុងហុងកុង និងធ្លាក់ជាបន្តបន្ទាប់ ។ ភ្លៀងបានធ្លាក់ខ្លាំងបំផុតរយៈពេល១ម៉ោងនៅទីក្រុងនេះ បើគិតចាប់ពីមានការកត់ត្រាក្នុងស្ថិតិ កាលពីឆ្នាំ១៨៨៤ ។

ការិយាល័យឧតុនិយមហុងកុងរាយការណ៍ថា មូលហេតុបណ្តាលឱ្យមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងដោយសារឥទ្ធិពលខ្យល់ព្យុះ «Hai Khui» ដែលបានបក់មកកាន់ឆ្នេរសមុទ្រខេត្ត Fujian របស់ប្រទេសចិន តាំងពីថ្ងៃទី៥ ខែកញ្ញា កន្លងមក ហើយវាបានថមថយកម្លាំងហើយ ប៉ុន្តែនៅតែមានភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងនៅខេត្តក្វាងទុង និងក្រុងហុងកុង រហូតបណ្តាលឱ្យកើតទឹកជំនន់ភ្លាមៗ ។

គេសង្កេតឃើញថា ទឹកជំនន់បានធ្វើឱ្យផ្លូវនានាក្នុងទីក្រុងនេះក្លាយជាប្រឡាយមានទឹកហូរខ្លាំង ខណៈការធ្វើចរាចរណ៍កកស្ទះផងដែរ ។ ភ្នាក់ងារសង្គ្រោះបាននាំគ្នាជួយមនុស្សម្នាដែលជាប់ក្នុងរថយន្ត ហើយមានមនុស្សជាច្រើននាក់ទៀតមិនអាចត្រឡប់ទៅកាន់កន្លែងស្នាក់នៅរបស់ពួកគេ ព្រោះជាប់នៅកណ្តាលទឹកជំនន់ ។

ការិយាល័យឧតុនិយមហុងកុងបានដាស់តឿនពីភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងបំផុតជាលើកដំបូង បើគិតចាប់ពីខែតុលា ឆ្នាំ២០២១ ។ អាជ្ញាធរហុងកុងបានជូនដំណឹងទៅកាន់ក្រុមហ៊ុន និងសាលារៀននានាឱ្យផ្អាកដំណើរការជាបណ្តោះអាសន្នដើម្បីសុវត្ថិភាព ហើយប្រាប់ពលរដ្ឋឱ្យស្ថិតក្នុងលំនៅឋាន ខណៈសេវាកម្មរថយន្តក្រុងដឹកអ្នកដំណើរនៅទូទាំងក្រុងហុងកុង បានប្រកាសផ្អាកសេវាកម្មនៅថ្ងៃទី៨ ខែកញ្ញា ៕ ប្រភព ៖ TNN Earth